The Iranian mujahedin groups, sheltered in Albania for ten years now, abused the support offered to them by the Albanian state, which also risked terrorist attacks from Iran, Enri Hide, professor of Geopolitics and Security of International Relations in European University of Tirana.
According to him, "their mission in Albania has ended" and "they should leave".
As members of the People's Mujahideen Organization of Iran (MEK), thousands of Iranians took refuge in Albania since 2013, at the request of the United States and the United Nations.
A day earlier, their camp in Manez, Durrës, was the target of police raids, which seized dozens of computers.
The operation resulted in dozens of injuries – among them several policemen – due to the resistance shown by the camp residents.
The Albanian State Police initially did not provide details of the raid ordered by the court, but the Special Prosecutor's Office against Corruption and Organized Crime said that it is suspected of several criminal offenses, including: provocation of war, illegal interception of computer data, interference in computer data, intrusion into computer systems and misuse of equipment.
Radio Free Europe contacted the spokesman of the MEK group in Albania, Shahriar Kia, about this issue, but he refused to speak, saying that "this is a request of the Albanian Government".
Professor Hide expresses the belief that the group's violations are related to its interventions in "computer systems of other countries".
"In fact, it has often been alluded to other illegal activities of this group, within our country, related to crimes punishable by the Albanian criminal code, but they have not brought the reaction of the Albanian institutions in the current form. This means that there was reliable and proven information that their activity contradicts the status they have and the agreement they made", says Hide, adding that he often had the opportunity to meet and talk with camp leaders.
The agreement that the Albanian government signed with the MEK group, when it agreed to house its members in 2013, states that they must not engage in any political activity and must respect the country's laws.
Who is MEK?
Members of the MEK group consider themselves dissidents in exile and an alternative to Iran's clerical regime.
The MEK began its activities decades ago as a Marxist group opposing the rule of the then Shah of Iran, Mohammad Reza Pahlavi.
He supported the Islamic Revolution of 1979, but soon turned against the clerical Government, carrying out a series of assassinations and bombings in the Islamic Republic.
The group also attacked American personnel in Iran during the 1970s.
For a long time, he was on the lists of terrorist organizations of the United States and other countries.
SHBA-ja e hoqi nga kjo listë në vitin 2013, për t’i ofruar mbështetje në luftën e tij kundër regjimit islamik të Iranit.
Me një marrëveshje të ndërmjetësuar nga SHBA-ja dhe OKB-ja, MEK-u u largua nga Iraku – ku kishte kampin – në vitin 2013, dhe u vendos në vende të tjera, përfshirë Shqipërinë.
Rreth 2.500 pjesëtarët e tij që fillimisht u strehuan në lokacione të ndryshme në Shqipëri, ndërtuan kampin Ashraf-3 afër Durrësit, në vitin 2019.
Ai përbëhet nga 127 ndërtesa dhe gjendet në një sipërfaqe prej 40 hektarësh.
Si reagoi SHBA-ja ndaj bastisjes?
Shtetet e Bashkuara shprehën mbështetjen e tyre për bastisjen në kampin Ashraf-3, duke thënë se janë informuar se ajo është kryer në mënyrë të ligjshme.
“Policia e Shtetit Shqiptar na ka siguruar se të gjitha veprimet janë kryer në përputhje me ligjet në fuqi, duke përfshirë mbrojtjen e të drejtave dhe lirive të të gjithë personave në Shqipëri. Ne e mbështesim të drejtën e Qeverisë së Shqipërisë për të hetuar çdo veprimtari të mundshme të paligjshme brenda territorit të saj”, thuhet në deklaratën e Departamentit amerikan të Shtetit dhënë Radios Evropa e Lirë.
Aty, po ashtu, theksohet se Qeveria amerikane nuk e konsideron MEK-un si “përfaqësues demokratik të popullit iranian”.
“Qeveria e SHBA-së nuk ofron mbështetje ose trajnim për [MEK-un], nuk kontribuon me fonde për organizatën dhe nuk mban kontakte të konsiderueshme, përtej çështjeve që lidhen me zhvendosjen e [MEK-ut], që ka përfunduar në vitin 2016”, tha Departamenti amerikan i Shtetit.
A mund të shkëputet marrëveshja me MEK-un?
Vendimi për shkëputjen e marrëveshjes eventuale me MEK-un, ambasadorja amerikane në Tiranë, Yuri Kim, tha se i takon Qeverisë së Shqipërisë.
Ministri i Brendshëm i Shqipërisë, Bledi Çuçi, tha se nuk është menduar për dëbimin e grupit, por shtoi se anëtarët tij “duhet t’i respektojnë ligjet e shtetit shqiptar”.
Sipas profesorit Hide, “është e paimagjinueshme” që ky vendim të merret vetëm prej Qeverisë shqiptare.
“Edhe Qeveria jonë, edhe SHBA-ja do të shprehen se ky vendim i takon Shqipërisë. Por, nuk ka asnjë shans që Shqipëria të vendosë e vetme”, thotë ai.
“Çështja është se ata kanë blerë shumë hapësira toke rreth e qark, kanë investuar në ngritjen e kampit, rrethimin e tij, sigurinë e tij. Ka shumë pikëpyetje nga kanë ardhur këto fonde. Sigurisht që nuk janë të gjitha të SHBA-së ose të OKB-së”, thotë Hide.
Media të ndryshme të huaja, si Guardian dhe Al Jazeera, shkruajnë se MEK merr fonde nga Arabia Saudite, por REL-i nuk i konfirmoi në mënyrë të pavarur këto pretendime.
Policia e Shqipërisë: Gjashtë drejtues të MEK-ut nën hetime
Policia e Shqipërisë njoftoi të mërkurën se gjashtë drejtues të MEK-ut janë nën hetime për disa vepra penale, përfshirë mosbindje ndaj urdhrit të punonjësve të policisë dhe shkatërrim të pronës.
Policia tha se gjatë bastisjes së bërë me urdhër të gjykatës, ajo ka hasur në “kundërshtimin e dhunshëm dhe të vazhdueshëm të shtetasve që strehohen në rezidencë”.
REL-i bisedoi me Dorjana Bezatin, gazetare e Televizionit Top Channel në Shqipëri, e cila përcolli nga afër ngjarjen:
“Në orët e para [të bastisjes] gjithçka ka qenë e qetë. Unë kam qenë jashtë rrethimit, sepse gazetarët nuk janë lejuar brenda as nga policia, as nga sigurimi privat i kampit. Prej jashtë, gjithçka është dukur e qetë. Kemi parë vetëm lëvizje të automjeteve të policisë, si dhe banorë të kampit që hynin e dilnin lehtësisht nga kampi”.
“Pas orës 9:00, kur policia ka gjetur një sallë [në kamp], me shumë pajisje teknologjike, kompjuterë, serverë dhe të tjera, dhe ka tentuar t’i sekuestrojë ato, ajo ka hasur në rezistencën e muxhahedinëve, të cilët e kanë cilësuar [bastisjen] si cenim të privatësisë dhe agresion ndaj qytetarëve të paarmatosur dhe të lirë”, thotë Bezat.
Përfaqësuesit e MEK-ut thanë se një i moshuar vdiq si pasojë e përdorimit të gazit lotsjellës nga policia gjatë bastisjes, por ministri i Brendshëm i Shqipërisë, Çuçi, dhe policia mohuan përgjegjësinë.
Bezat thotë se banorët e kampit nuk janë parë me “lëndime fizike”, për dallim nga punonjësit e policisë që “kanë qenë të gjakosur”.
Marrëdhëniet e Shqipërisë me Iranin
Marrëdhëniet midis Iranit dhe Shqipërisë u tensionuan prej se Shqipëria u ofroi anëtarëve të MEK-ut strehë të sigurt, një dekadë më parë.
Shqipëria pësoi një sulm të madh kibernetik vitin e kaluar, për të cilin Qeveria e vendit dhe kompani të ndryshme të teknologjisë fajësuan Ministrinë e Jashtme iraniane.
Sulmi, që besohej se ishte hakmarrje ndaj Shqipërisë për strehimin e disidentëve iranianë, bëri që Qeveria shqiptare t’i pezullonte marrëdhëniet diplomatike me Iranin.
Ministria e Jashtme e Iranit mohoi se Teherani ishte pas sulmit në ueb-faqet e Qeverisë shqiptare.
Po vitin e kaluar, Gjykata e Posaçme kundër Krimit të Organizuar dhe Korrupsionit në Shqipëri dënoi me 15 vjet burgim iranianin Bijan Pooladrag, i akuzuar për terrorizëm.
Ai u arrestua në tetor të vitit 2020 nën dyshimet se ishte vënë në shërbim të inteligjencës iraniane dhe se po përgatitej për të goditur eksponentë të MEK-ut, të strehuar në Shqipëri. Vetë Pooladrag ishte fillimisht pjesë e grupit, por më vonë u shkëput dhe jetoi jashtë kampit të tij.
Earlier, in October 2018, Albania expelled Iran's ambassador and another Iranian diplomat for involvement in what it said were "activities that undermine security in the country". Two years later, two more diplomats were expelled - one was suspected of being a member of Iran's Revolutionary Guard, while the other was part of the operational unit of the Iranian secret services./ REL