The sudden withdrawal of foreign companies from the concessions obtained in partnership with Albanian companies leaves strong shadows of doubt that in reality, they were not interested in a contract with the Albanian state serving as a "taxi company" for Albanian businessmen to meet the condition of expertise in the field of the concession contract.
The Albanian government has given a lot of concessions during the last years by entering itself as a partner with the private sector, the contract through which also gives the guarantee for the compensation of the missing income.
Such concessionary contracts, where the private investor enters with practically zero risk in an agreement with the Albanian state, are very comfortable for the companies that are selected to maintain or build the projects in which the Albanian government is interested, but surprisingly, a withdrawal from the concessions has often been observed. mainly from foreign companies a few weeks or months after signing the "letters".
The freshest example is the withdrawal of the Turks of Yda Group from the concession for the construction of the Vlora airport, a project which they won by being partners with 40% of the shares with the company of the businessman from Kosovo, Behgje Pacolli.
Mabco Construction and YDA Group jointly applied to receive the said concession by registering the company "Vlora International Airport".
In this merger, the Turks of YDA Group were the ones who have expertise in the construction of airports after similar projects in Ukraine, Kazakhstan and Turkey, while Mabco Construction, part of Mabetex Group, has no experience in this direction.
The rich history with the construction of airports was the main condition of the Albanian government for the companies that would seek to obtain the concession, which the Turks fulfilled best.
However, surprisingly they chose to withdraw from the contract only a year and a half after receiving the concession by selling to the company Mabco Construction also surprisingly only €4,450 40% of their shares in this contract.
Experience so far has shown that the shares of companies that have received a concession with guarantees of covering unrealized income from the state are worth much more than that.
Atëhere pse u tërhoqen befas turqit e YDA Group nga një fitim i garantuar?
Partnerët e turqve në këtë koncension, Mabco Construction, ia kanë hedhur fajin turqve për largimin duke theksuar se ata nuk kishin marrë përsipër përmbushjen e detyrimeve kontraktuale.
“Situata të caktuara të provokuara si pasojë e çështjeve të brendshme të shoqërisë turke, të cilët nuk iu përgjigjën investimit të zotuar pas nënshkrimit të Kontratës së Koncesionit, kanë imponuar kalimin e kuotës së aksioneve nga YDA tek anëtari tjetër i konsorciumit në përputhje me përcaktimet e Kontratës së Koncesionit dhe legjislacionit shqiptar”, tha për BIRN Valon Lluka, administrator i “Vlora International Airport”.
Skemë?
Ky nuk është rasti i parë ku një kompani e huaj me ekspertizë në fushën e operimit të koncensionit tërhiqet befas nga kontrata e garantuar edhe nga shteti shqiptar pasi e kanë fituar atë si partnerë të kompanive shqiptare duke bërë që të dyshohet për një skemë të mirëorganizuar dhe paramenduar.
Një fakt i tillë të bën të vesh në pikëpyetje qëllimin real të angazhimit të këtyre kompanive në kontratat koncensionare të ofruara nga qeveria shqiptare, të cilat duket se ofrojnë si kolateral vetëm eksperiencën e tyre për kompanitë shqiptare të interesuara realisht për marrjen e koncensionit.
Tërheqja vetëm pak javë pas firmosjes së kontratës siç është rasti i mëposhtëm apo edhe një vit e gjysmë më pas, siç është shembulli i truqve të YDA Group e konfirmon këtë fenomen.
Shembulli tjetër, edhe më i rëndë vjen nga kontrata koncenesionare për ndërtimin dhe mirëmbajtjen e aksit Milot-Morinë, ose siç njihet rëndom si “Rruga e Kombit”.
Koncensioni për “Ndërtimin, shfrytëzimin dhe mirëmbajtjen e aksit Milot-Morinë” iu dha në dhjetor të vitit 2016 konsorciumit Catalyst Viva Das General Contracting Llc-Salillari shpk-Bee Tech-Violiap Ateve dhe Kastrati Group mes debateve dhe akuzave për ndërhyrje direkte të qeverisë në favor të këtyre të fundit.
Oferta e tyre u shpall fituese edhe pse më herët Agjencia e Prokurimeve Publike i kishte skualifikuar me argumentin se të paktën njëra nga kompanitë e konsorciumit nuk kishte eksperiencën e nevojshme për mirëmbajtje të rrugëve.
Aventura e arabëve të “Catalyst” si edhe grekëve të “Bee Tech” dhe “Violiap Ateve” do të zgjaste shumë pak muaj në Shqipëri, pasi vetëm gjashtë javë pas miratimit të kontratës konsencionare nga qeveria shqiptare, ata fillojnë të tërhiqen duke lënë si pronarë të vetëm të koncensionit kompanitë shqiptare “Kastrati Group”dhe “Salillari”.
Gjithçka u zgjidh brenda pak javësh dhe në fund të marsit dy kompanitë shqiptare do të kishin secila nga 50% të aksioneve të koncensionit.
Kur u aplikua për koncensionin, arabët e “Catalyst” kishin 40% të aksioneve të kompanisë së hapur rishtazi “Albanian Highway Concession”; grekët e “Bee Tech” dhe “Violiap Ateve” kishin secila nga 10%, Salillari shpk, 30%, kurse “Kastrati Group”, 10%.
Initially, it was the Arabs who sold their shares on January 11, 2017 and gave 30% to the company "Kastrati Group" and 10% to the company Salillari shpk.
Now the two Albanian companies would each have 40% of the shares of the "Albanian Highway Concession", while the Greeks continued to hold their shares until March 22, 2017, which then sold each of 10% to the two Albanian companies./ Albeu