The singer's departure from Italy to America, Zhani Ciko speaks: From the first meeting to the last conversation, how I know Parashqevi Simaku

2024-12-19 15:30:31Lifestyle SHKRUAR NGA REDAKSIA VOX
The singer's departure from Italy to America, Zhani Ciko speaks: From the
Parashchevi Simaku

Zhani Ciko was among the people who knew Parashqevi Simaku the most in her first steps, but also in her glory days, when she became a star on the Albanian scene.

On the other hand, the professor was also the first person with whom the artist shared her dream of going to the USA. In the interview given to "Panorama", Ciko takes us back to the artist's early years, recounting how she managed to win over the Albanian public. Sharing with readers, he also helped her obtain an Italian visa, which later served to touch the American dream.

The Maestro also stops at her return in 1996, where this time she took the stage, together with her husband, to greet the Festival.

"He had become a bit snobbish, but tolerable," Ciko recounts, recalling the conversations he had with him at that time.

The latest videos that have arrived from the US have made him feel happy about the support the artist has received from Albanians, expressing that Albania needs a regulator in the music market, to evaluate and keep artists' careers alive.

How did you get to know Parashqevi Simaku, personally and professionally?

Parashqevia was poor, came from the provinces in Tirana, had participated in several festivals, but without weight, until she appeared on the stage of the big Festival and shone. She had a voice, she owned the stage, the audience adored her immediately. Given this, many crows had attacked her. However, Parashqevia had support. She easily overcame the attacks, those jealousies among colleagues.

When you say there was support, who are you talking about?

Her friends, powerful ones, from the governing bodies.

Her private life has been talked about very often, with important people, what did you know at the time?

These things in Albania, you just had to see a man drinking coffee, and that was enough to say that he had arranged it. It was all gossip. This was her private life and, keep in mind, there were no conditions. So, one meeting was enough to ignite gossip even in the circle of artists.

Professionally, Parashqevi Simaku was talented, but was she overrated?

Jo, jo ishte e talentuar. Parashqevia ishte një farë përsëritje e Vaçe Zelës. Karrierë e saj nisi kur Vaçja ishte tërhequr. Sepse mbaroi cikli i saj. Ndërsa Parashqevia ishte një lule që mbiu dhe doli papritur në disa shfaqje të vogël dhe doli në ballë dhe e dominonte situatën. I kishte kualitetet e kohës. Kishte vesh shumë të mirë nga pikëpamja e intonacionit, sepse ishte koha që këndohej live. Kishte një ëmbëlsi, pafajësi që të tërhiqte. Dinte të rregullohej, të paraqitej mirë në skenë. Ndryshe nga Vaçja, Parashqevia luante më shumë me sensualitetin e saj. Pra, ishin ikona të kohës, që publiku I dashuronte edhe për feminilitetin e tyre.

Ju ishit edhe personi të cilit ajo i kërkoi ndihmë për të marrë një vizë italiane. Si e kujtoni atë moment?

Në atë kohë kisha interes që Parashqevia mos të mungonte. Radio Televizioni po ndryshonte gjithçka në programacionin e tij. Ishin vitet e para post komunizëm dhe Radio Televizioni ishte në një fazë tranzicioni. Koha ishte shumë e vështirë, ishte një farë revanshi nga ngjarja e ndryshmet që kishin ndodhur. Gjithçka po bëhej ndryshe, përveç Festivalit të fundvitit. Në atë kohë ishte një sfidë më vete, që me gjithë vështirësitë që ky institucion po kalonte, të përgatisje festivalin, megjithatë mund të them se ia dolëm. Shumë edhe e kritikonin, e kritikonin se i ka shërbyer regjimit.

Për artin e bërë në atë kohë kishte filluar të kishte sulme. Redaksia jonë me 3-4 veta sa ishim, kishte për detyrë të evidentonte artin e mirëfilltë, pavarësisht sulmeve apo vështirësive. Unë sa vajta u mora direkt me Festivalin, me orkestrën. Ka qenë një punë kolosale, por edhe shumë e vështirë. Kjo bëri që të kisha nevojë për Parashqevinë. Kjo ne na lidhi. Pastaj këto problemet e tjera ishin probleme që u thanë gjatë bisedave që ne bënim. Ajo kishte dëshirë ta provonte veten jashtë kufijve. Ishte ëndrra e saj, që të studionte, të jetonte dhe të këndonte në SHBA.

Ajo donte të shpërngulej në Itali, apo fliste që në atë kohë për ëndrrën amerikane?

Italia ishte trampolina që do ta hidhte në SHBA. Duke pasur vizën italiane, do të gjente rrugën për të shkuar në SHBA. Nuk më kujtohen të gjitha detajet, por më kujtohet dëshira që kishte për të shkuar dhe të provonte. Dhe kështu ndodhi në fakt. Ajo me të shkuar në Itali, nëpërmjet miqve dhe të njohurve të saj, gjeti mënyrën për t’u larguar në SHBA.

U rikthye në 1996, si ishte Parashqevia këtë herë, pas disa vitesh në SHBA?

Për rikthimin e ftuam ne, ishte festivali i ‘96. Ajo tha se do të vijë, por jo të konkurrojë, por të përshëndeste. Ashtu na duhej edhe ne. Na tha që do të vinte me gjithë bashkëshortin. Një djalë shumë simpatik, një njeri i natyrës së skenës. Një natyrë latini si paraqitje, tregonte një gjendje të mirë, ajo ishte shumë e lumtur dhe e reflektonte.

Si dukej kur erdhi? Sa kishte ndryshuar?

Dukej pak natyrë snobe, fliste më së shumti anglisht sesa shqip. Ishte natyra e saj që donte të demonstronte se jeta i kishte ndryshuar, se ishte mirë, ishte e lumtur dhe e realizuar. Kishte këto snobistet, por të tolerueshme. Erdhi për të demonstruar për të treguar se kam marrë një rrugë tjetër. Edhe ne na u bë qejfi. U soll me të njëjtin respekt.

Është folur shpesh në fakt, në radhët e artistëve, se kur u rikthyer ishte disi më e mënjanuar me kolegët…

Jo, jo u soll shumë mirë jo vetëm me mua, por edhe me kolegët e tjerë të festivalit.

Pse nuk këndoi shqip Parashqevia kur erdhi?

Ajo këngët e saj i kishte kënduar, nuk mund të dilte me të njëjtat këngë. Ku do të mbetej supermacia e saj që kishte shkuar në kontinentin tjetër për të shkëlqyer.

E dinit ju profesor për problemet dhe dramat që ajo kishte kaluar në SHBA?

Heshtja fliste vetë. Herë pas herë dilte emri i Parashqevisë, edhe në emisione, pyesnin njerëzit. Duke menduar krenarinë e saj, e kishte shumë të shtrenjtë paraqitjen e saj dhe duke mos pasur më këto, kuptohej që nuk do të dëshironte të shfaqej në media. Ndarja nga djali, divorci me bashkëshortin dhe gjithçka tjetër që është thënë, mund mos të ketë qenë fare faji i saj për të prishur familjen, megjithatë ajo nuk do të donte t’i ndante këto detaje me publikun.

Është folur këto ditë edhe për një mundësi, që videot, dhe gjithçka ndodhi me të, janë të manipuluara. Si i vlerësoni këto teori?

Gjithçka ndodh në këtë kohë. Këto lloj manipulimesh të ekzagjerimit janë gjëra shumë prezente ditët e sotme. Kemi parë shumë filma dhe personazhe që janë manipuluar edhe artistikisht edhe nga pikëpamja e së vërtetës. Sidomos në këto raste, të këngëtareve pop, problemet që kanë pasur me jetën private, me psikodrogërat që janë bashkudhëtar të jetës së tyre. Dhe sa të vërteta janë, por legjenda në gjithë botës, ecën më shumë se e vërteta.

Rasti i Parashqevi Simakut nxori në pah edhe një problem, atë të mosvlerësimit të artistëve ikonë në vendin tonë…

Ky është një problem jo thjesht shtetëror. Shteti heq pasojat, por thelbi është tjetër. Në Shqipëri nuk ka të ardhme për një karrierë për muzikën e lehtë, sidomos në vitet e para. Shiko talentet e mëdha, po marr Anjeza Shahinin, e cila u braktis. Do këndonte tre herë në vit në aq festivale sa organizoheshin në vend dhe pastaj asgjë. Por me tre festivale në vit nuk jetohet. Pra, ne s’kemi ditur të organizojmë agjenci për të mbajtur karrierën e një stari për ta bërë edhe ndërkombëtarë. Nuk mund të ketë një treg Shqipëria, për të tillë talente, e them këtë në pikëpamjen ekonomike. Në kuptimin e shitjeve dhe ruajtjes së talenteve kjo strukturë mungon.

It is a deeper problem that needs to be studied. The Parashqevië case at this moment, brought a reaction, by systematizing it, shows that we are supporting it. But putting the finger on the wound shows a lot. The problem is the pensions, which are left over from the pensions of that time, no one gave up. There have been very painful cases. I want to remember here the singer Drita Papajani, for these reasons she ended up in an asylum set up by religious associations. Lili Cingu also had difficulties until the end of her life. This is a phenomenon all over the world, everyone when it comes to old age, even those who had money have not thought about these years to save.

/Panorama Newspaper


Video