"Mehmet was killed by Fiqiretja, Hysni Kapua has two wives"/ Interceptions, State Security recorded all conversations for each category of prisoners

Enver Hoxha

They had locked up political opponents with five hundred locks and keys in high security prisons, where almost no one dared to think of escaping, but that alone was not enough, because apart from collecting and selecting the opinions of free Albanians, the communists wanted to collect from time to time, once in three months, all the thoughts that the prisoners expressed.

So that they would know for everyone what was on their mind, to determine the degree of dangerousness, to face them with new punishments by adding years to the sentence, or to avoid in time the "molep" that they could do to others . In what audio fiction book in the world is this reflected? Nowhere maybe. There is perhaps only one similarity with Ismail Kadare's "Clerk of the palace of dreams". Deposited and forgotten in the archives, the authentic documents from the time of communism, the content of which will be below, prove that this is how it worked in the prison of Burrell as well as in other prisons of this time, that the prisoners were 24 hours a day under full surveillance, in every sector of them, in every cell.

According to a simple judgement, the material says that the interceptions, whether a part of them, were technical or environmental. This is understood especially when it is written somewhere that a number of people, the contents of whose conversations are revealed in this material, "were not recorded". So they have left their words in the intercepted area, but it is not known who they are. The same conclusion is reached after the fact that the conversations revealed in the material are long and correctly conceived.

On the other hand, it is very likely that most of the data was provided by infiltrated prisoners, who worked for the State Security. The following document is about the "comments" developed mainly in the prison of Burrel, but also outside it, in the period January-March 1983. The material was drawn up in two copies by the Department of Internal Affairs in Burrel, one of which is sent to the Ministry of Internal Affairs, First Directorate, 8th Branch, while the other copy, to the first secretary of the Burrel District Party Committee, Zylyftar Dyrmishi.

The document consists of 11 pages and 3 chapters. In the first chapter, it is stated that "during the first quarter of 1983, there was a small decrease in the total number of the enemy element, as well as in the number of people who carry out (hostile activity, ed.)." This propaganda remains most pronounced in Ward 321 (Burrel prison, ed.), where the convicts in various forms oppose the political line of the party and its leadership". Further, in the same chapter, the letter talks about listing, ranking hostile conversations or comments according to a not completely decomposable rule, which requires the opinion of a specialist.

For example, it is written that: "In the period January-March, in the district of Mati, 49 comments were made by 33 people. These persons are identified as follows; in active processing 2A-6, in preliminary processing 2B-14, considered contingent – ​​4, unaccounted for – 12 or 3 more than in the last quarter of 1982, which requires better agency orientation. The above persons are: with higher education - 7, secondary education - 3, 8-year-old - 16, elementary school - 6. In terms of social background we have: rich - 18, middle school - 10 and poor - 8. Related by age groups are divided as follows: up to 25 years old - 1, 26-40 years old - 14, 41-55 years old -5, over 56 years old - 5. Of the people who agitated against the party and the government, excluding 13 people, who serving their sentence in Ward 321, 17 of them live in the village and 5 in the city.

Somewhere, in continuation of the same material filled with difficult to decipher figures, it is said that: "During this quarter we have no (recruited collaborator, ed.) with coercive material, while 9 collaborators of the informant category were withdrawn (4 for the Branch of 1st and 5th for the 8th Branch) as well as 2 hosts (1 for the 1st Branch and 1 for the 8th Branch)", and other similar ones. While the material, all located in the second chapter, which is intercepted or brought by collaborators, focuses on the developments after the suicide of Prime Minister Mehmet Shehu and the conviction of Kadri Hazbiu.

It is very surprising how much Yugoslavia is present in these conversations, especially in the comparisons made about the economic situation, the comparisons of the minimum sentences there with the very severe ones in Albania, etc. Another topic is the lack of food in stores, the herd of cows, and some of the prisoners even manage to predict that after this step of the communists there will not be a single drop of milk on the market and that the situation will worsen. It is even said that with this action "they ate it".

You are surprised that Enver Hoxha's name is not mentioned by the intercepted, since in all cases the document is described as "the main leader", but it is likely that in this case retouching was also done by the compilers of the material. However, the wiretapping arouses more curiosity about what prisoners of all categories think about Mehmet Shehu's death. In the third chapter, at the end of the material, the compilers analyze the trend of intercepted conversations. It is written there, for example, that "...above all, the enemy element seeks to exploit the subjective deficiencies in economic life and hinder the progress of revolutionary measures, such as the case of herding cows, to arouse distrust in the future and to disorient the faltering and the incompetent". Below is the second chapter without any editing.

CHAPTER II.

(Directions of hostile propaganda according to contingencies) 1- FROM THE ANSWER OF THE KULAKS "Don't expect joy from them, because even if they release you, you still belong here. For us there is no place outside, but prison awaits us. Even a Russian writer has said that the only place for honest people where dictatorship rules is prison. Even if they release me, I will not say thank you, as they have melted me for 15 years in a row". "...Someone told me that Stalin killed 6 million people, hundreds of thousands died in Siberia. This man told me that 80,000 people were killed here in our country until 1970 and hundreds more in prisons and exiles. "Hysni Kapo was the personal spy of the main leader (Enver Hoxha, ed.), he was a vagabond, he had two wives, he was the black hand of all the murders of Albanians... a criminal born to do evil".

2-NGA PËRGJIMI I TË DEKLASUARVE

“Ne habitemi se si Mehmet Shehu me shokë dalin armiq. Mehmeti ka qenë udhëheqës i madh, gjithashtu edhe Kadri Hazbiu. Ky ishte trim dhe i zgjuar. Kjo gjë nuk dihet saktë nëse e ka vrarë veten Mehmeti apo e kanë vrarë të tjerët”. “Zgjedhjet te ne po vijnë, por se kush do të vihet te ne kryetar Këshilli nuk dihet. Do të zgjidhen ata që të mos u prishin punë këtyre. Kështu bëhen këto punë për të rregulluar punët e tyre, se mos vallë po pyet kush sesi vete puna në fshat.

Ne kemi kaq vjet që nuk u rregulluam e paska mbetur të rregullohen sot. Hidhe aty në kuti e mos u ndje fare, sepse ndryshe të gjen belaja. Mos e hidh atje ku të thonë, pa e sheh se ç’të bëjnë”. “Është e vërtetë se jo vetëm në Jugosllavi, por kudo ka një farë krize ekonomike, por jo siç thotë shtypi ynë. Përsa i përket karburantit, qoftë benzinë apo naftë, ka një farë kufizimi, por duhet ditur se atje ka çdo familje automjet si vetura e kamionë dhe këta blejnë me fuçi benzinë apo naftë, por p. sh., nëse familja ka blerë 1000 litra benzinë në muaj, mund t’i japin 950 ose 900, kështu këta këtë e bëjnë bujë se ka krizë të madhe.

Në vendet e tjera kështu është sistemi i furnizimit, përveç nesh. Bëhet furnizimi me pakicë dhe sikur të mungojë një artikull nuk mund të bërtasësh dhe nga ana tjetër, pas grupit të Mehmet Shehut, shumë mungesave apo gabimeve të bëra nga këta u vihet etiketa se janë pasojë e tradhtisë së M. Shehut, etj”.

“Mos i beso shtypit, sepse këta kështu bëjnë propagandën, janë të fortë për politikë. Nuk e sheh si po komentojnë për M. Shehun dhe K. Hazbiun, se paskan qenë tradhtarë. Vallë, a bindesh për këtë gjë? Mehmeti dhe Kadriu e kanë shpëtuar disa herë kryesorin qoftë në kohën e Koçit apo në mbledhjen e Moskës, por kryesori doli i zoti, ua hëngri kokat të gjithëve. Po të donin Mehmeti e Kadriu kanë pasur të gjitha mundësitë për të zhdukur qoftë kryesorin apo edhe të tjerët dhe të vendoseshin vetë. Por kësaj pune nuk i jepet hall, as e merr vesh njeri, por duhet me e qep, se për këtë të fshijnë”. “Si gjithmonë janë gënjeshtra thëniet e tyre në shtyp se gjoja në Jugosllavi paska mungesë ushqimesh.

Atje blejnë sheqer dhe oriz me kuintalë, me thasë dhe jo si te ne, me nga 1 kg. Po të mos ketë ushqim nuk janë njerëzit të shëndoshë atje. Më dërgonte një fotografi nga Kosova dajua i gruas dhe ishte me shëndet me gjithë familje shumë mirë”.

“Ne presim që të vdesë udhëheqësi kryesor, kurse ai vazhdon të zbukurohet, shiko si duket në fotografi, si 50-vjeçar. Mjerë ne dhe 15- vjet burg, me atë shëndet që kishte udhëheqësi kryesor… T’i shkruajë poshtërsitë e veta nëpër libra vetëm këtë udhëheqës kemi parë”. “Shikoje këtë fytyrë (Stalinit). Ky ka vra e shtyp një komb 250 milion, e këta e nxjerrin në fotografi si të shenjtë”.

3-NGA PËRGJIMI I TË DËNUARVE ANTIPARTI

“Unë e harroj atë që kam hequr nga ai (udhëheqësi kryesor) që po shuhem si hëna dhe në burg mbahem kot, për kapriçot e tij? Unë jam komunist kombëtar e ndërkombëtar…” “Atje (në Kinë, red.) nuk ka pasur asnjëherë shthurje morale, si në Jugosllavi dhe në Rusi. Shtypi shkruan tani që janë prishur me ta, shtypi ynë u mohon edhe socializmin, por a është e vërtetë? Jo, në asnjë mënyrë. Ata po ndërtojnë socializmin e së shpejti për inat të armiqve komunistët do të marshojnë drejt Uashingtonit, duke i bërë këta armiq pluhur e hi”. “Jemi të gjithë fatkeq, të dënuar, ish-kuadro me përgjegjësi në parti e në shtet, se ne jemi e qëndrojmë të kuq, komunistë të vendosur”.

“Në Rep: 313 në Tiranë kam biseduar me Kristofor Mërtirin, i cili më ka thënë se Veli Llaka është arratisur në Jugosllavi dhe ka kërkuar e ka gjetur strehim politik, se jugu i Shqipërisë me ngjarjet e fundit është revoltuar (vdekja e M. Shehut, arrestimi i K. Hazbiut, red.) e kjo kryesisht ndaj Presidentit të Presidiumit në arsyetimin se ky i ka eliminuar komplotistët e fundit për të marrë pushtetin. Këta nuk kanë pasur asnjë qëllim komplotist kundër udhëheqësit. Ka folur keq për Feçorr Shehun dhe ka lavdëruar Kadri Hazbiun se ky i fundit nuk ka pranuar asgjë nga akuza e ngritur”.

4-NGA PËRGJIMI I TË DËNUARVE TË GRUPIMEVE KUNDËRREVOLUCIONARE (POLITIKË)

“Këto vite të fundit jugosllavët ua kanë mbledhur këtyre. Këto kohët e fundit duke i demaskuar në opinionin botëror për gjithçka që ka ndodhur dhe ndodh në Shqipëri…”

“Kosovë dhe më vonë Shqipëri nuk do të ketë, po bie erë muzhik (fshatar në rusisht, red.), unë e dua rusin dhe kurrkush nuk më ndalon”. “Varfëria ka arritur kulmin, nuk ka as vaj ulliri, as sheqer, as mish në treg. Të gjithë i çojnë jashtë shtetit, i hanë horrat e Afrikës”. “…Është më mirë të vazhdojnë konfliktet midis Shqipërisë dhe Jugosllavisë. Për demokraci jugosllavët qëndrojnë më përpara se shqiptarët sepse dënimet i kanë deri në 15- vjet, ndërsa ne deri në 25- vjet”.

“…Më ka thënë babai (Bedri Spahiu) që kur isha jashtë se pas goditjeve të grupeve të para, prit kur të godasin edhe këta që sot janë brenda”. “E kam për nder dhe mburrem se jam vëlla me jugosllavët. Mirë ua bënë këtyre, këtu i ngatërron njëri me tjetrin dhe hanë shoku-shokun, ndërsa atje në Kosovë i sundon dhe nuk i lë të çojnë krye, se ashtu e duan ata. Të vinë këtu meqë e duan Shqipërinë dhe të hyjnë burgjeve si ne dhe shumë kosovarë të tjerë të pafajshëm. Ishte Tito ai që bënte lëshime, por këta të tjerët gjithmonë do të qëndrojnë me shumë forcë kundër tyre”.

5-PËRGJIMET E KONTINGJENTEVE TË ZBULIMEVE TË HUAJA

“Ta zëmë se gruaja në vendet kapitalisto-revizioniste nuk paska të drejta. Atëherë ç’të drejta paska gruaja te ne më shumë se atje, apo është barazuar me burrin (në mënyrë ironike)? Gruaja te ne nuk ka barazi”.

“…Kështu është vështirë furnizimi, nuk mundet të përballojë shteti furnizimin e popullatës pa ekonomi private. Po të shohësh e lexosh shtypin del se të gjithë vendet socialiste e B. Sovjetik, Polonia, Jugosllavia etj, po inkuadrojnë pronën private. Kështu, rreth 60-70 për qind e popullatës përballojnë furnizimin nga tregu privat, sidomos me prodhime bujqësore e blegtorale dhe vetëm 30 për qind i plotëson shteti. Këta nuk e lejojnë tregun privat, pasi thonë se duan t’i qëndrojnë besnik vijës marksiste, por në fakt e shtrembërojnë, sepse unë e kam lexuar 3 herë Marksin dhe ai nuk thotë që të mos ketë pronë private”.

“Nuk ka bërë vaki të mendojnë për mirë këta prej 38 vjetësh. Tani prisni kur të ulen edhe pensionet e kooperativistëve. Edhe faljen edhe uljen që i bënë vjet e bënë se ishin të detyruar nga jashtë… Kjo nuk është qeveri, por bandë që kërkon të pasurohet në kurriz të miletit… vjedhje me grushte. Mehmet Shehu paska qenë i mirë me popullin”.

“Kur nuk nxjerrin pleq qorra nga burgu, këta janë qenar. Rrinë gjithë ditën duke sharë Jugosllavinë pse i dënon kosovarët 5- vjet, kurse vetë u kanë futur shqiptarëve 25- vjet e me nene që s’i kap ulja, si terror, sabotim. Mirë mua se më dënuan me dëshmitarë, po babanë pse? Unë them se veç Zoti vendostë dorë te Qeveria e Tiranës”.

“Do të vijë dita që klasa punëtore shqiptare dhe klasa punëtore jugosllave do t’i flakin në rrugë banditët që sundojnë dhe torturojnë një popull. Në qoftë se ju kujtohet që parashikimi për hakmarrjen e Beogradit ndaj Tiranës u bë realitet. Është vetëm hyrja, e ardhmja është më e rëndësishme, mos u frigo dhe mos lejo të të shajnë vendin (Jugosllavinë)”.

6-KOMENTE MBI GRUPIN ARMIQËSOR TË MEHMET SHEHUT

“Mehmet Shehu ka qenë i zoti, po lëre se ç’thuhet. Për këtë thonë që vrau veten. Por edhe sikur të ketë vrarë veten, zotësi e tij është, kush e bën kollaj këtë. M. Shehu është dalluar qysh gjatë luftës N. Çl., por edhe Kryeministër”.

“…Dua të shikoj nëse përkojnë lajmet tona me ato që jep Radio Prishtina. Në një rast dëgjova nga ajo kur po jepte lajmet se udhëheqësi kryesor e ka detyruar M. Shehun të vrasë veten duke e vënë atë para disa kushteve të vështira”.

“… Ai (M. Shehu) nuk e vrau veten, por kështu doli llafi… M.Shehun e vrau e shoqja Fiqiretja se ai nuk kishte asnjë faj”.

“Ti nuk e sheh se siç të kam thënë edhe herë të tjera, si kanë nxjerrë armik M. Shehun e Kadri Hazbiun, B. Ballukun etj., që të gjithë gjatë luftës e pas çlirimit këta kanë dhënë shumë kontribut. E nga dolën armiq e tradhtarë, që vetë Kadriu e Mehmeti disa herë e kanë shpëtuar kryesorin?”.

“Udhëheqësi kryesor është ujk i vjetër. Këtë radhë i hëngri të gjithë dhe nuk la njeri sipër vetes… u mbush udhëheqja me kalamaj.. ata janë m.. që kur të dojë i ha ujku në vathë, i ha siç hëngri tani edhe presidentin e vjetër e nuk e la më dhe e zëvendësoi me këtë të riun e i dha detyra për ta provuar dhe këtë se ç’do bëjë. Çfarë drejtimi po bëjnë ata, po të mbajnë popullin me rrena se do të rrisnin të ardhurat në kooperativa e asgjë s’po bëjnë. Kanë vetëm llafe për të rrejtë njerëzit që të punojnë. Habitem me atë njeri si i rreh gjoksin botës, por në fakt nuk kishte bërë asgjë, mbrojtja për faqe të zezë, tani ka marrë ushtrinë e popullin dhe i ka çuar në mal duke ngrirë e vuajtur si qeni. Këta rrejtën popullin duke ulur disa çmime, lecka, me lecka janë mbushur dyqanet plot, nuk kanë se ku i çojnë, por a ka gjë për barkun, se për të tjerat nuk ua dimë për faleminderit”.

“Nuk është e vërtetë që M. Shehu ka qenë agjent i jugosllavëve. Por M. Shehu nuk ka dëgjuar byronë Politike, se e pa që populli është duke u varfëruar dhe ka thënë në Byro se na kanë mbetur vetëm biçikleta vietnameze… gjithë bota kundër, populli duke u varfëruar. Këta e kanë ngrënë”.

7-KOMENTE PËR MASAT POLITIKE E EKONOMIKE TË MARRA NGA PARTIA

“Me daljen e grupit të M. Shehut thanë se tufëzimi i lopëve nuk do të bëhet, por siç shihet ai po bëhet, pra nuk paska qenë puna e M. Shehut. Më thënë të drejtën, me lopët na ngelen pak. Kam frikë se të ardhurat nuk do të shtohen e qumësht nuk do të shohim më”.

“Tufëzimi nuk është shpikur tani, por në kohën e Stalinit në B. Sovjetik dhe lepujt e butë i mblodhën d.m.th., se nuk lejoi asgjë private… Na e kanë shtrënguar ngadalë-ngadalë, por kjo puna e lopës është e fundit, për jugosllavët thonë se jetojnë keq, por ne nuk i kemi parë”. “Po të tufëzojnë lopët do të na marrin në qafë, qumësht, ashtu thonë, se do të na japin në fillim, por nxjerrin nga një bidon qumësht për sektor dhe pastaj ngelemi pa të”.

“Çfarë janë duke nxjerrë? Një m.. janë duke nxjerrë, për ne nuk del gjë se në një anë e lirojnë, në një anë tjetër e shtrëngojnë. Tani do të bëhet tufëzimi i lopëve, do të na marrin në qafë. Në fillim kur t’i mbledhin një herë do të bëjnë furtuna me qumësht, pastaj nuk do të ketë gjë”. “Siç thonë këta në radio e shtyp, bota duhet të ketë vdekur urie. Jugosllavia vërtet ka marrë gjithë ato borxhe nga SHBA e BS, por se mos janë në zor ata t’ia marrin. Ata po i japin vazhdimisht”.

8-KOMENTE PËR VEPRËN “TITISTËT”

“Jugosllavët në lajmet e tyre në shqip e komentojnë ndryshe, duke thënë se udhëheqësi shqiptar më mirë të ishte një shkrimtar se sa diplomat. Në lajmet e tyre kam dëgjuar të theksojnë se tani ne kemi në dorë ditarin e Tempos dhe thonë se Tempo nuk i ka shkruar në ditarin e tij ato që thotë udhëheqësi shqiptar te “Titistët”, por këto shkrime janë akuza dhe trillime të tij”.

“Veprat e udhëheqësit kryesor nuk janë të një rëndësie, ato të mëparshmet nuk e kanë vlerën e këtyre veprave të fundit. Udhëheqësi kryesor nuk bëri mirë që foli ashtu në zonën elektorale 210 në Tiranë, sepse më ashpër do të jetë. Pse t’u themi ne amerikanëve e sovjetikëve se nga mund të vijnë, sepse ato vende janë sekret”.

"What the hell does the main leader have with Yugoslavia, how much is on his neck. He does not bother Italy and Greece at all. What harm did Yugoslavia do to this? His goal is to invade Yugoslavia and take Kosovo. He cleaned out the old leadership, he leaves no one above him, the young people do what he tells them. He keeps the army in the mountains, fear has entered his core and he is dispersing the army. The Yugoslavs have published two books and leave nothing unsaid, they have come to the rescue. Did you listen to Radio Pristina last night, what he said that the main leader eliminated the old leaders, war comrades and installed the young ones, he is God himself"./Ferdinand Dervishi/Panorama

Galeria fotografike (

)

Në përputhje me standarded JTI

The new king of Britain will be called Charles III: Who were Charles I and II?

Read

/ 2022-09-09 19:10:39History

The British Empire, where the sun never set...

Read

/ 2022-09-08 18:55:35History

The White House: The Story of the Most Important House in the World

Read

/ 2022-09-08 18:11:32History

25 betrayals that changed the course of history

Read

/ 2022-09-05 19:00:30History

'Wrath of God': The Most Impressive Revenge Ever Orchestrated by the Secret Service

Read

/ 2022-09-05 18:25:45History

Troy, Helen, war, Odyssey: What is really true in the Iliad?

Read

/ 2022-09-04 20:26:07History

When West Germany was looking for the Wire Factory in Shkodër...

Read

Vox News / 2022-09-04 15:48:50History

'The investigator put a piece of cloth in my mouth'/ Ana Daja's tragic testimony in the dictatorship: My hands were tied behind my back and...

Read

Fatbardha Mulleti Saraçi / 2022-09-03 20:32:11History

They came from Istanbul: What do 1 million documents about Albania under Ottoman rule contain?

Read

/ 2022-09-01 20:21:46History

When did the Jews come to Albania?

Read

/ 2022-08-31 18:10:03History