DREAM / The Prime Minister resigns and wakes up under the Parisian bridge!

 Kliko këtu për të tjera
Voxpress:

Montenegro's waters targeted by underwater treasure smugglers

2024-07-21 10:23:40Kosova&Bota SHKRUAR NGA REDAKSIA VOX

Montenegro's waters targeted by underwater treasure smugglers

Montenegro, with a coastline of 300 kilometres long and 2,440 km² of sea, has no rules protecting its waters and underwater assets.

"That's why Montenegro has become El Dorado for groups and individuals who can dive into its part of the Adriatic without any control, take out archaeological exhibits, sew them out of the country and sell them on the black market," said Diver Vesko Mijajlović.

He is director of the Regional Diving Centre for Underwater Demining and Dive Training (RCUD), which also deals with underwater archaeological research.

The centre was established by the Government of Montenegro.

Mijajlović says that unlike countries where underwater property is protected by various specialized departments, Montenegro has no law on diving or regulations for underwater activities.

"That's why people often don't believe, when they ask us what permissions they need to dive into Montenegro, and we say: they don't need anything," he says.

And that's exactly why some individuals and organized diving groups come to Montenegro to rob underwater treasures, Mijajlović adds.

As an example of such criminal activities, he cites the destruction of archaeological sites, discovered in recent systematic underwater research.

There are several ruins from the Bay of Kotor to Budva, of various eras, and even of the period before the new era.

Those exhibits are of tremendous value and on the world market are huge amounts, says RCUD director.

He adds that information about their whereabouts should be a well-kept secret, but that it appears to have reached those who misused it.

The RCUD has repeatedly raised criminal charges for the breach of the seabed, but to no a result.

"We must urgently protect our cultural heritage under the sea," Mijajlović appeals.

Radio Free Europe asked the Police Directorate in Montenegro about the cases of smuggling and illegal trade of underwater exhibits.

"Police officers have not recorded cases in which there were persons deprived of liberty, due to illegal trade and smuggling of underwater archaeological exhibits," the statement said.

Underwater infrastructure is vulnerable

Although Montenegro signed the UNESCO Convention for the Protection of Underwater Cultural Heritage in 2008, it has not passed laws regulating this area, which would institutionally determine those responsible for their implementation.

According to Mijajlović, regulations for underwater activities should be adopted as soon as possible, because they protect not only cultural heritage but also the safety of divers, underwater infrastructure facilities and water facilities.

"For example, Montenegro has underwater cables for interconnection with Italy. Shouldn't the state take care of the protection of such objects and control who, when, where and why it sinks?" asks Mijajlović.

Radio Free Europe asked the Ministry of Culture in Montenegro how it protects underwater cultural heritage and how much money it allocates for this purpose and for underwater research, but received no response.

Çfarë është hulumtuar deri tani?

Një pjesë e madhe e shtratit të detit malazez është ende e paeksploruar.

Deri më tash, janë lokalizuar rreth 30 vende arkeologjike nënujore, ndërsa më të vjetrat datojnë nga shekulli i katërt dhe i tretë para erës së re, thotë për Radion Evropa e Lirë arkeologu nënujor, Darko Kovaçeviq.

Ai është udhëheqës i Laboratorit të Arkeologjisë Detare në Fakultetin Detar të Kotorrit, i cili është themeluar dy vjet më parë dhe është njësia e parë kërkimore shkencore në Mal të Zi nga kjo zonë.

Laboratori, aktualisht, punon vetëm për dokumentimin e vendeve tashmë të zbuluara, thotë Kovaçeviq.

Harta e tij e digjitalizuar mbështetet kryesisht në rezultatet e kërkimeve të kryera që nga viti 2009 nga Qendra për Konservim dhe Arkeologji e Cetinjës, në bashkëpunim me RCUD-në dhe Fondacionin Detar RPM nga Florida në SHBA.

Atëkohë, për pesë vjet, anija amerikane Hercules ka eksploruar bregdetin nga Gjiri i Kotorrit deri në Budvë, duke përdorur hidrolokatorë në një thellësi prej 30 deri në 150 metra, zhytës të mekanizuar me telekomandë dhe kamera nënujore me rezolucion të lartë.

Ata kanë mbledhur të dhëna për vendndodhjet e eksponateve në zonë dhe kanë krijuar Sistemin e Informacionit Gjeografik (GIS) - një hartë e bregdetit malazez.

“Që nga zhytjet e para është gjetur vendi i një nëndetëseje nga Lufta e Parë Botërore dhe në katër sezonet në vijim janë zbuluar gjithsej 22 rrënoja. Dhjetë vende antike janë gjetur gjithashtu midis hyrjes në Gjirin e Kotorrit dhe Gjirit të Budvës”, thuhet në arkivin e Fondacionit Detar në SHBA.

Në hartë figurojnë gjashtë rrënoja nga Lufta e Dytë Botërore.

Në mesin e tyre janë katër anije të fundosura përgjatë Platamunit - kep midis Tivatit dhe Budvës. Ato janë kryesisht anije mallrash italiane.

Nëndetësja e mbytur britanike H-3 gjendet në Gjirin e Kotorrit, ndërsa afër Ulqinit është vendi ku është mbytur nëndetësja franceze Frenel.

Kovaçeviq shton se ndër vendet e famshme është edhe ai i anijes austro-hungareze, Zenta, në një thellësi prej rreth 70 metrash, e cila është fundosur në betejën e parë detare, gjatë Luftës së Parë Botërore.

Zhytjet virtuale

Dhe, këto mund të shihen edhe pa u zhytur. Në Fakultetin Detar në Kotorr, trashëgimia kulturore nënujore është e disponueshme në një dhomë të realitetit virtual, nga ku mund të shihen anijet e fundosura.

Nëpërmjet një simulimi 3D, vizitorët mësojnë për historinë e tyre, si dhe për anije të ngjashme në Kroaci dhe në Bosnje e Hercegovinë, me institucionet e të cilave Universiteti i Malit të Zi ka bashkëpunuar për ta realizuar këtë projekt.

Një pjesë e projektit të quajtur “Wrecks4All” është bashkëfinancuar nga Bashkimi Evropian përmes fondeve të bashkëpunimit ndërkufitar. /REL


Në përputhje me standarded JTI

Video

SHIKO KANALIN NE YOUTUBE
×