Why Trump suspended military aid and how long can Ukraine withstand without American weapons?

2025-03-04 18:39:01Kosova&Bota SHKRUAR NGA REDAKSIA VOX
Why Trump suspended military aid and how long can Ukraine withstand without
Ukrainian soldier

United States President Donald Trump announced on Monday a pause in US military aid to Ukraine, amid strained relations with his Ukrainian counterpart, Volodymyr Zelensky.

The US has been the largest supplier of defense aid to Ukraine since Russia's full invasion of the country in February 2022, in addition to serving as the diplomatic focal point around which a broad coalition of nations has supported Kiev against Moscow.

But the pause in military aid comes after Trump's increasingly open criticism of Zelensky and his top officials, at a time when Ukraine has been demanding exactly the opposite, that the US strengthen its support ahead of peace negotiations with Russia, which Trump himself is pushing forward.

So what exactly has Trump banned, why has he done so, and can Ukraine continue to fight against Russia without new US military aid?

What happened?

Following rising tensions with Zelensky, Trump suspended military aid to Kiev, US media reported on Monday, citing unidentified US officials who insisted the president was not convinced that Zelensky was committed to peace.

News of the suspension came hours after Trump wrote on his Truth Social platform, accusing Zelensky of not wanting to end the war "as long as he had America's support."

The suspension will continue until Ukraine shows a commitment to peace negotiations with Russia, the Associated Press reported, citing a White House official who spoke anonymously.

Why did the US suspend military aid?

Before Trump's suspension and the Truth Social post, Zelensky had declared that the end of the war in Ukraine "is still very, very far away" during a press conference in Kiev on Sunday.

"This is the worst statement that could have been made by Zelensky, and America will not accept this for a long time!" Trump responded on Truth Social.

Zelensky met with Trump, US Vice President JD Vance and Secretary of State Marco Rubio in the Oval Office of the White House on February 28. The tone of their interaction with the media quickly turned hostile when Trump and Vance accused the Ukrainian leader of not being grateful enough for the military aid the US had sent to Kiev.

A month after his inauguration, Trump has changed U.S. policy on the war in Ukraine, appearing more open to communication with Russian leader Vladimir Putin. Last month, officials from Washington and Moscow met for peace talks in Saudi Arabia, without inviting Ukraine and Europe to join them.

Kur Zelenski dhe aleatët e tij evropianë shprehën pakënaqësi për këtë, Trump e akuzoi presidentin ukrainas për nisjen e luftës, duke shkaktuar një shkëmbim të tensionuar fjalësh mes tij dhe Zelenski.

Pavarësisht tensioneve të fundit me Trump, Zelenski tha të dielën: “Mendoj se marrëdhënia jonë (me SHBA-në) do të vazhdojë, sepse është më shumë sesa një marrëdhënie e përkohshme.”

Pastaj erdhi njoftimi tronditës i Trump, se SHBA do të ngrinte të gjithë ndihmën ushtarake për Ukrainën.

Sa ndihmë ushtarake ka premtuar SHBA për Ukrainën?

Që nga pushtimi i plotë i Ukrainës nga Rusia në shkurt 2022, që shënoi fillimin e kësaj lufte, qeveria amerikane ka ndarë rreth 86 miliardë dollarë për t’i dërguar Ukrainës në ndihmë ushtarake nga buxhetet e Kongresit dhe Departamentit të Mbrojtjes (DoD), sipas përllogaritjeve të bëra nga Qendra për Studime Strategjike dhe Ndërkombëtare (CSIS) me bazë në Uashington, duke përdorur dokumentet e buxhetit të DoD.

Paratë e ndara nga SHBA përdoren kryesisht për prodhimin e armëve që dërgohen në Ukrainë. Këto përfshijnë sisteme mbrojtjeje ajrore, raketa, helikopterë, tanke, sisteme mbrojtjeje bregdetare dhe jelekë antiplumb. Një pjesë e fondeve është gjithashtu e destinuar për të rimbushur rezervat e SHBA-së me armë dhe municione, të cilat u dërguan me shpejtësi në Ukrainë për ta ndihmuar atë në luftën kundër Rusisë.

Por më e rëndësishmja, shumica e fondeve që qeveria e SHBA-së ka ndarë për mbështetjen e mbrojtjes ushtarake të Ukrainës ende nuk janë disbursuar, sipas analizës së CSIS.

Çfarë saktësisht është pezulluar?

Potencialisht, dhjetëra miliarda dollarë ndihmë ushtarake.

Shtëpia e Bardhë ende nuk e ka sqaruar saktësisht se çfarë përfshin pezullimi, por në teori, ai mund të përfshijë ndalimin jo vetëm të ndihmës së ardhshme, por edhe të gjithë fondeve të ndara për të ndihmuar Ukrainën dhe që ende nuk kanë mbërritur në Kiev në formën e armëve apo ndihmës tjetër ushtarake.

Që nga marrja e detyrës, Trump nuk ka miratuar asnjë paketë të re ndihme për Ukrainën. Kështu që paketat e ndihmës që mund të pezullohen janë ato që ishin miratuar nga ish-presidenti Joe Biden.

Nga 86 miliardë dollarët e ndarë, vetëm 20.2 miliardë dollarë janë disbursuar realisht për Ukrainën, sipas analizës së CSIS.

Një shumë prej 28.6 miliardë dollarësh është e “angazhuar”, që do të thotë se Departamenti Amerikan i Mbrojtjes ka shpallur se si planifikon t’i përdorë fondet. Një pjesë tjetër prej 34.2 miliardë dollarësh është “e obliguar”, që do të thotë se qeveria ka nënshkruar kontrata për prodhimin e pajisjeve. Pezullimi mund të nënkuptojë që SHBA nuk do të lejojë që asnjë nga këto të arrijë në Ukrainë derisa Zelenski të përmirësojë marrëdhëniet me Trump.

Një pjesë e ndihmës së premtuar, rreth 2.7 miliardë dollarë, ka skaduar para se të përdorej, pasi nuk u veprua brenda afateve të përcaktuara gjatë miratimit të fondeve.

Dërgesat e planifikuara për vitin 2025 përfshinin municione për një lloj artilerie të quajtur haubica, si dhe sisteme mbrojtjeje ajrore, tha Mark Cancian, një ish-kolonel i Trupave Detare të SHBA dhe këshilltar i lartë në CSIS, për Al Jazeera.

Sa varet Ukraina nga armët e SHBA-së?

Jo aq sa dikur.

Ukraina është përpjekur gjatë luftës të rrisë kapacitetet e saj të prodhimit të mbrojtjes, njoftoi vitin e kaluar kryeministri i vendit, Denys Shmyhal.

Zelenski i tha gazetarit britanik Piers Morgan në një intervistë të publikuar më 4 shkurt se Ukraina tani prodhon 40 për qind të armëve që i nevojiten, ndërsa SHBA furnizon 30 për qind. “Mund ta imagjinoni çfarë do të ndodhte me ne pa këto 30 për qind vendimtare,” tha Zelenski për Morgan. Ukraina kryesisht prodhon dronë, sisteme të luftës elektronike dhe artileri, tha ai në një konferencë për shtyp më 19 shkurt.

Pjesa tjetër prej 30 për qind e armëve të Ukrainës vjen nga burime të tjera, përfshirë Evropën.

Por armët që SHBA ka furnizuar Ukrainën janë më vdekjeprurëset dhe më të avancuarat në arsenalin e kombit të Evropës Lindore.

A mund të vazhdojë Ukraina të luftojë pa SHBA-në?

Cancian tha se pa ndihmën ushtarake të SHBA-së, forcat ukrainase mund të mbijetojnë vetëm për dy deri në katër muaj përpara se Rusia të thyejë linjat e tyre të mbrojtjes.

“Pezullimi i dërgesave të ndihmës amerikane shkurton rreth gjysmën e furnizimeve të Ukrainës me armë, municione dhe pajisje. Në gjendjen aktuale, Ukraina mezi po qëndronte në vijën e frontit, ndërsa rusët po i godasin vazhdimisht dhe po bëjnë përparime të vazhdueshme, megjithëse me kosto të larta,” tha Cancian.

“Pa ndihmën ushtarake të SHBA-së, forcat ukrainase gradualisht do të humbin kapacitetin luftarak. Mendoj se ukrainasit mund të rezistojnë për dy deri në katër muaj përpara se linjat e tyre të mbrojtjes të shemben dhe rusët të çajnë përmes tyre.”

A mund ta mbulojë Evropa këtë boshllëk?

“Ndihma ushtarake evropiane deri më tani ka qenë përafërsisht e barabartë me atë të SHBA-së. Mbushja e boshllëkut të krijuar nga një pezullim i zgjatur i ndihmës amerikane do të kërkonte një angazhim shumë më të madh nga Evropa,” tha Cancian.

“Sidoqoftë, armët nuk shfaqen brenda natës. Do të duhet kohë që çdo angazhim i ri evropian të arrijë në Ukrainë, do të jetë e vështirë për Evropën të mbulojë menjëherë mungesën e furnizimeve me pajisje.”

Liderët evropianë kanë diskutuar kohët e fundit mënyrat se si mund t’i ofrojnë garanci sigurie Kievit. Gjatë një samiti sigurie të mbajtur në Londër të dielën, ku mori pjesë edhe Zelenskyy, kryeministri britanik Keir Starmer dhe disa liderë evropianë diskutuan mbi rëndësinë e vazhdimit të dërgesave të armëve në Ukrainë. Për më tepër, Starmer njoftoi një marrëveshje prej 1.6 miliardë paundësh, e cila do t’i lejojë Ukrainës të përdorë shumën për të blerë 5,000 raketa mbrojtjeje ajrore.

However, it remains unclear how much military assistance Ukraine’s European allies will be able to provide and whether they will be able to fill the vacuum created by Trump’s aid freeze. Zelensky and European leaders have acknowledged that Washington’s support is crucial to ending the war in Ukraine. “To sustain peace on our continent and to succeed, this effort must have strong US support,” Starmer said after Sunday’s summit.

About $300 billion in assets held by the Russian Central Bank were frozen by the US and Europe after the invasion of Ukraine as a punitive measure. Now, European governments such as Poland, Estonia, Lithuania and Latvia are increasingly calling for these funds to be transferred to Ukraine. “The Europeans could use them to buy additional weapons, but that would be a major political shift,” Cancian said.

However, French President Emmanuel Macron has opposed using frozen Russian assets, fearing that it would violate the principle of immunity over foreign assets and drive away foreign investors such as China and Saudi Arabia.

What are the reactions to Trump's suspension of aid?

Trump's decision has caused anger among Democrats.

Pennsylvania Congressman Brendan Boyle called Trump's decision "reckless, indefensible, and a direct threat to our national security" in a press release on Monday.

"This aid was approved by Congress in a bipartisan manner, with both Republicans and Democrats understanding that standing with Ukraine is standing for democracy and against Putin's aggression," Boyle added.

Democratic Representative Dan Goldman said Trump's new move is "another blackmail against President Zelensky."/ Al Jazeera


Video