I butë si jastëk, naani – një brumë i sheshtë i ngritur, popullor në Azinë Jugore – i kombinuar me një salcë të pasur dhe kremoze “pule me gjalpë” është një nga kombinimet më të preferuara të “ushqimit ngushëllues” në rajon, por edhe një nga pjatat indiane më të famshme në botë.
Dhe ndërsa salca pikante dhe aromatike shpesh konsiderohet ylli kryesor, pa partnerin e saj të përulur do të humbiste shumë nga sharmi i saj.
Përtypja e naanit i shton teksturë çdo kafshate, ndërsa shija e saj e butë plotëson në mënyrë të përkryer erëzat dhe aromën e salcave. Në fakt, kjo bukë e gjithanshme “mbart” në mënyrë diskrete pjatën me të cilën shërbehet, duke lejuar që përbërësi kryesor të shkëlqejë.
Kjo është arsyeja pse naani është bërë një nga bukët më të njohura në botë. Kohët e fundit, “naani me hudhër dhe gjalpë” – një version aromatik i naanit klasik – zuri vendin e parë në listën e bukëve më të mira sipas Taste Atlas.
Përgatitet duke e lyer naanin e nxehtë me gjalpë dhe duke e spërkatur me një sasi të bollshme hudhre të grirë imët. Gjithashtu në listë ishte “aloo naan”, i mbushur me patate të spërkatura me një përzierje erëzash dhe koriandri.
Edhe pse sot naani dhe variacionet e tij janë të domosdoshme në restorantet e kuzhinës indiane dhe të Lindjes së Mesme, ato dikur shërbeheshin ekskluzivisht në oborret e sundimtarëve muslimanë.
“Si arriti kjo bukë nga kuzhinat mbretërore në pjatat tona”, shkruan BBC.
Origjina nga Persia e lashtë
Origjina e naanit nuk është plotësisht e qartë, por shumë historianë të ushqimit besojnë se e ka origjinën në Persinë e lashtë, pasi emri vjen nga fjala persiane për bukë. Persianët e bënin atë nga mielli dhe uji, dhe piqej në gurë të nxehtë.
Nani mbërriti në nënkontinentin indian me sulltanët që sunduan pjesë të mëdha të rajonit midis shekujve 13 dhe 16. Sundimtarët myslimanë sollën traditat kulinare të Azisë Perëndimore dhe Qendrore, duke përfshirë përdorimin e tandoorit, një furrë balte.
Poeti indo-pers Amir Khusrau përmend dy lloje naani në të dhënat e tij të oborrit: naan-e-tanuk (e hollë dhe e butë) dhe naan-i-tanuri (një bukë më e trashë, e fryrë, e pjekur në tandoor). Gjatë Sulltanatit të Delhit, naani shërbehej kryesisht me gatime me mish si kebab dhe keema.
Luksi i rezervuar për elitën
Kuzhinierët mbretërorë e përmirësuan më tej përgatitjen e naanit duke futur teknika të veçanta përzierjeje dhe duke shtuar maja, atëherë një përbërës i rrallë, për ta bërë bukën më të butë dhe më të ajrosur. Për shkak të përgatitjes së saj komplekse dhe të shtrenjtë, naani ka qenë prej kohësh një luks i rezervuar ekskluzivisht për aristokracinë.
Gjatë Perandorisë Mogule, e cila zgjati për tre shekujt e ardhshëm, tradita vazhdoi. Kishte shefa kuzhine të specializuar, të ashtuquajtur naan bais, të cilët zhvilluan variante të reja, nga naan-e-warqi me shtresa deri te bukë më të vogla që thithnin më mirë salcat.
Disa naan u emëruan edhe sipas kuzhinave në të cilat u krijuan, siç është Baqir Khani, e emëruar sipas një zyrtari të lartë të oborrit.
Nga gatim kolonial në atë global
Gjatë sundimit britanik, naani mbeti një ushqim i elitës, por falë udhëtimeve të zyrtarëve britanikë, arriti edhe në Perëndim. Me kalimin e kohës, teknikat komplekse u thjeshtuan dhe naani u bë më i arritshëm për popullsinë e përgjithshme.
Sot, ai përgatitet nga mielli, kosi dhe maja, brumi lihet të fryhet, formohet me dorë dhe piqet në një furrë të nxehtë prej balte derisa të fryhet dhe të marrë njolla karakteristike kafe. Para se të serviret, lyhet me gjalpë ose ghee.

Një epokë e re kreativitetiNë vitet 1990 dhe 2000, naani përjetoi një valë të re inovacioni. Restorantet në të gjithë botën po fillojnë ta mbushin atë me djathë, perime, mish dhe madje edhe me tartuf.
“Nani i ka dhënë Indisë një identitet kulinar global. Ai simbolizon pluralizmin dhe bashkëjetesën e kulturave të ndryshme”, thotë shefi Suvir Saran.
Edhe pse naani shoqërohet edhe me kuzhina të tjera të Lindjes së Mesme dhe Azisë Jugore, lidhja e tij me Indinë mbetet e thellë dhe e qëndrueshme.