Studimi i rëndësishëm: Zemra mund të vetëriparohet

3 Nëntor 2025, 19:35Kosova&Bota SHKRUAR NGA REDAKSIA VOX

Qelizat e zemrës njerëzore kanë treguar se mund të rigjenerohen, për herë të parë në një zbulim të madh që mund të riparojë organet që dështojnë.

Pas lindjes, gjeni që krijon qeliza të reja të zemrës fiket, që do të thotë se zemra nuk mund të riparojë veten.

Por shkencëtarët kanë treguar se injektimi i gjenit përsëri në zemrat e dëmtuara të donatorëve të moshës së mesme nxit rinovimin e qelizave, gjë që mund të ofrojë një alternativë ndaj transplanteve të zemrës, stimuluesve kardiakë dhe ilaçeve.

Në vitin 2014, ekipi, nga Shkolla e Mjekësisë Icahn në Mount Sinai, New York, provoi se teknika funksionon te derrat, por është hera e parë që është treguar se shkakton edhe rigjenerimin në zemrat e njerëzve.

Pas lindjes, gjeni që krijon qeliza të reja të zemrës fiket, që do të thotë se zemra nuk mund të riparojë veten.

"Sëmundjet e zemrës janë shkaku kryesor i vdekjes në mbarë botën, megjithatë qelizat e muskulit të zemrës së njeriut të rritur ndalojnë së ndari pas lindjes", tha Dr. Hina Chaudhry, drejtoreshë e mjekësisë rigjeneruese kardiovaskulare në Shkollën e Mjekësisë Icahn në Mount Sinai.

"Puna jonë ishte e para që tregoi se ne mund të rigjenerojmë zemrën e derrit pas lëndimit, dhe tani ne e kemi avancuar fushën duke demonstruar se edhe qelizat e zemrës së njeriut të moshës së mesme - të cilat prej kohësh mendoheshin të paafta për t'u ndarë - mund të bindin të kthehen në qeliza të reja funksionale. Kjo e zhvendos paradigmën nga menaxhimi i simptomave në riparimin e vërtetë të zemrës së njeriut", tha ajo.

Kur dikush pëson një atak në zemër ose pamjaftueshmëri kardiake, qelizat e muskulit të zemrës humbasin dhe zemra nuk mund t'i zëvendësojë ato dhe aktualisht nuk ka asnjë mënyrë për të rritur qeliza të reja të muskulit të zemrës pas dëmtimit.

Teknika e re shfrytëzon fuqinë e një gjeni që ndodh natyrshëm, të quajtur Ciklina A2 ose CCNA2, i cili luan një rol kritik në ndarjen dhe rritjen e qelizave gjatë zhvillimit të fetusit, por pushon së aktiviteti menjëherë pas lindjes.

Riaktivizimi i këtij gjeni mundëson prodhimin e kardiomiociteve të reja - qelizave të muskulit të zemrës - të cilat mund të riparojnë zonat e dëmtuara të zemrës.

Ekipi e futi gjenin në një virus të padëmshëm dhe e testoi atë drejtpërdrejt në qelizat e zemrës njerëzore të gjalla në kulturë nga zemrat 41 dhe 55-vjeçare. Ata përdorën imazhe me interval kohor për të analizuar qelizat e zemrës me CCNA2 dhe panë se ato filluan të ndahen me sukses, duke ruajtur strukturën dhe funksionin e tyre dhe duke demonstruar aktivitet normal të proteinave dhe kalciumit.

Analiza të mëtejshme treguan se CCNA2 ndihmon qelizat e zemrës të "kthejnë kohën prapa" duke riaktivizuar gjenet e rritjes në mënyrë që ato të mund të ndahen dhe të riparojnë zemrën.

“Ky është kulmi i gati dy dekadave punë. Ne ishim pionierë të konceptit që zemra mund të rigjenerohet duke rizgjuar gjenet e ndarjes qelizore në gjumë, dhe tani e kemi sjellë këtë vizion një hap më afër pacientëve", tha Dr. Chaudhry.


Video