Cilat janë rreziqet e shpërthimit të termocentralit më të madh bërthamor në Ukrainë?

4 March 2022, 08:20Kosova&Bota SHKRUAR NGA REDAKSIA VOX
Cilat janë rreziqet e shpërthimit të termocentralit më
Zjarri ne termocentralin berthamor

Ndërsa një zjarr u raportua nga zyrtarët ukrainas në termocentralin bërthamor Zaporizhzhia, ekspertët bërthamorë iu përgjigjën disa prej pyetjeve më urgjente:

Kur u shuan flakët?

Shërbimi Shtetëror i Emergjencave të Ukrainës tha se zjarri në ndërtesën e trajnimit të uzinës u shua në orën 6:20 të mëngjesit. Sipas deklaratës, nuk u raportua për vdekje apo lëndime.

A po luftojnë akoma?

Që atëherë, luftimet janë ndalur në zonë, tha një zëdhënës i termocentralit për CNN. Në një postim në Facebook herët të premten, presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky akuzoi Rusinë për sulm të qëllimshëm ndaj termocentralit bërthamor, dhe u kërkoi udhëheqësve evropianë që të “zgjohen tani” dhe të ndalojnë forcat ruse “përpara se kjo të bëhet një fatkeqësi bërthamore”.

Sa serioze është situata?

Është e vështirë të thuhet pasi nuk dihet shumë. Por uzina nuk ka pësuar ndonjë dëm “kritik”, tha përfaqësuesi i objektit. Zjarri nuk ka prekur asnjë pajisje “thelbësore” dhe stafi po merr masa për të zbutur çdo dëm, tha IAEA, duke cituar autoritetet ukrainase.

A po shohim ndonjë rritje të rrezatimit?

Jo, rregullatorët bërthamorë dhe organet qeveritare në Shtetet e Bashkuara dhe Ukrainë thonë se nivelet e rrezatimit duken normale.

Cilat janë rreziqet?

Skenari më i keq do të ishte nëse një zjarr ose sulm do të arrinte te reaktorët, do të prishte sistemin e tyre të ftohjes dhe do të shkaktonte një shkrirje, e cila do të çlironte sasi të mëdha radioaktiviteti. 

A ka sisteme në fabrikë që mund të luftojnë automatikisht zjarrin?

 Po, por ato nuk i luftojnë të gjitha zjarret, tha eksperti i politikave bërthamore dhe profesori i Harvardit, Graham Allison. Dhe jo të gjitha zjarret në një termocentral mund të kenë "pasoja katastrofike". Varet se ku është zjarri - shqetësimi më i madh është nëse zjarri arrin në gropat e ftohjes së reaktorit, gjë që mund të shkaktojë një shkrirje të reaktorit.

Çfarë mund të ndodhë nëse një reaktor shkrihet?

 Nëse një zjarr, sulm me raketë ose një lloj tjetër sulmi prish strukturën e ftohjes së reaktorit bërthamor, ai nuk do të jetë në gjendje të ftohet vetë - duke shkaktuar që karburanti brenda të nxehet dhe shkrihet, duke lëshuar sasi të mëdha radioaktiviteti, tha James Acton, bashkë- drejtor i Programit të Politikës Bërthamore në Carnegie Endowment for International Peace.

Shembujt më të fundit dhe të rëndë përfshijnë katastrofën bërthamore të Fukushimës në Japoni në vitin 2011 dhe katastrofën e Çernobilit të vitit 1986 në Ukrainën Sovjetike.

Sa e mundshme është kjo? Është e vështirë të thuhet sepse ka ende shumë që nuk dimë, disa ekspertë ranë dakord - më e rëndësishmja, ku ndodhet zjarri, nëse është edhe pranë reaktorëve apo në një pjesë tjetër të kompleksit të energjisë bërthamore, nëse të gjithë reaktorët janë duke punuar - të gjitha gjërat që mund të ndikojnë në ashpërsinë e një fatkeqësie, nëse ndodh.

Pse u sulmua termocentrali? Trupat ruse duket se po përpiqen të mbyllin një lumë aty pranë dhe të rrethojnë forcat ukrainase, një manovër klasike, tha gjenerali në pension i ushtrisë amerikane Wesley Clark - dhe termocentrali është "në rrugën e duhur". Termocentrali është gjithashtu një "aset strategjik kyç", duke siguruar një pjesë të madhe të fuqisë së Ukrainës. 

 


Video