Si dy vrasje zbuluan kontrollin e thellë të karteleve në shtetin Michoacan të Meksikës

4 Dhjetor 2025, 18:25Kosova&Bota SHKRUAR NGA REDAKSIA VOX
Si dy vrasje zbuluan kontrollin e thellë të karteleve në shtetin Michoacan të Meksikës

Në një mbrëmje të nxehtë, një fermer nga një fshat me shtëpi modeste me çati llamarine, i rrethuar nga plantacione limoni në malet bregdetare të Meksikës perëndimore, iu afrua priftit Gilberto Vergara për ndihmë.

Kartelet e drogës po e shantazhonin atë dhe fermerët e tjerë aq rëndë, saqë nuk ia vlente më të korrnin limonët. Fermeri i tha priftit mes lotësh pas meshës se autoritetet nuk bënin asgjë. Banorët kishin frikë se të flisnin ishte një dënim me vdekje, por heshtja nënkuptonte urinë për ta.

Dy vrasje të fundit (e para e një përfaqësuesi që ngrinte zërin për fermerët e limonit dhe tjetra e një kryetari bashkie që sfidonte kartelet) e bënë të pamundur të injorohej e vërteta e njohur prej kohësh: krimi i organizuar kontrollon pjesën më të madhe të shtetit meksikan të Michoacan-it dhe ekonomisë së tij.

Ndërsa presidenti amerikan Donald Trump ka nisur disa sulme ushtarake kundër mjeteve të dyshuara për kontrabandë droge në Karaibe e në Paqësor dhe ka ofruar të dërgojë ushtrinë amerikane në Meksikë, presidentja Claudia Sheinbaum përballet me presion të shtuar për të zgjidhur një problem që asnjë lider nuk ka mundur ta zgjidhë. Por vite të tëra me taktika të dështuara i kanë bërë banorët skeptikë se qeveria do të ofrojë një zgjidhje.

Ati Gilberto Vergara nuk priste shumë nga autoritetet, por i tha fermerit se do të përpiqej të fliste me ta. Më vonë, ende me rrobën e bardhë kishtare, ai u kthye në shtëpi në errësirën e Tierra Caliente, përgjatë rrugëve të kontrolluara nga kartelet, me rrezikun e minave tokësore ose sulmeve me dron.

“Kartelet e kanë shtetin në duart e tyre,” tha prifti për Associated Press.

“Ai po luftonte për ne”

Carlos Manzo, kryetari 40-vjeçar i bashkisë Uruapan, ishte në sheshin qendror të qytetit gjatë festimeve të Ditës së të Vdekurve kur një adoleshent e qëlloi atë shtatë herë, pavarësisht se kishte 22 truproja, përfshirë pjesëtarë të Gardës Kombëtare të pranishëm. Mesazhi i kriminelëve ishte i qartë: mund të vrasim këdo.

Manzo shihej si i vetmi politikan që përpiqej të zhdukte kartelet e drogës. Ai kishte larguar policët e korruptuar, kishte promovuar arrestime të narkotikëve në rrjetet sociale dhe kishte fituar reputacionin e dikujt që shkonte deri te zonat më të rrezikshme për të folur me njerëzit. Në tetor, ai i kërkoi ndihmë qeverisë federale.

“Dukej sikur po luftonte për ne,” tha Imelda Peña, një mësuese 42-vjeçare.

Mesazhi që rezonoi

Banorët e Uruapan-it e quanin Manzo-n “Bukele meksikan”, duke iu referuar presidentit të El Salvadorit, që njihet për luftën e tij të ashpër kundër bandave. Disa e shihnin si kandidat të mundshëm për guvernator, por mesazhi i tij kundër karteleve rezonoi në gjithë vendin.

Hetuesit e lidhën vrasjen e tij me kartelin e fuqishëm Jalisco New Generation, por kush e urdhëroi dhe pse mbetet e paqartë.

Pas vrasjes së tij, protestat shpërthyen në Michoacan dhe Mexico City. Presidentja Sheinbaum njoftoi dërgimin e 2 mijë trupave shtesë, përveç forcave ekzistuese, duke premtuar koordinim dhe inteligjencë më të mirë.

Luftë pa fund

Michoacan është kthyer në një nga sfidat më të mëdha për qeverinë meksikane. Kartele të shumta operojnë aty, duke përdorur dronë me bomba, lëshues granatash të printuar në 3D dhe pajisje shpërthyese të improvizuara. Ata shtrëngojnë çdo sektor ekonomik me shantazh, aq fitimprurës sa trafiku i drogës.

Banorët jetojnë mes frikës dhe pasigurisë. Shumë janë detyruar të braktisin shtëpitë e tyre, ndërsa fermerët e limonit thonë se nuk marrin as gjysmën e çmimit që u nevojitet për prodhimin. Përfaqësuesi i tyre, Bernardo Bravo, u vra dy javë para Manzo-s, pasi e quajti gjendjen “rrëmbim të përhershëm tregtar”.

“Ne nuk shohim zgjidhje,” tha një fermer. “Kriminelët na kanë vënë lakun në fyt!”


Video