METAMORFOZA / “Më ndihmo në këtë orë të ligë o Gjigant”: I Gjati bëhet fetar, i lutet portretit të vet në mur!

 Kliko këtu për të tjera
Voxpress:

Ish-spiun i lidhur me Kremlinin pretendon se rrëzoi Sebastian Kurz, dyshimet për operacion rus që tronditi Austrinë

8 November 2026, 11:46Kosova&Bota SHKRUAR NGA REDAKSIA VOX

Ish-spiun i lidhur me Kremlinin pretendon se rrëzoi Sebastian Kurz,

Një prej njerëzve më të kërkuar në botë, i lidhur me shërbimet sekrete ruse, ka pretenduar se ishte përfshirë në rrëzimin e ish-kancelarit austriak Sebastian Kurz në vitin 2021. Gazeta britanike The Telegraph ka siguruar dokumente konfidenciale hetimore që përmbajnë mesazhe të Jan Marsalekut, ish-drejtuesit të kompanisë Wirecard, në të cilat ai pretendon se kishte marrë pjesë në një operacion që çoi në largimin e Kurz nga pushteti.

Zbulimet kanë shkaktuar reagime në Austri, ku mediat kanë ngritur pyetjen nëse pas dorëheqjes së ish-kancelarit konservator qëndronte një operacion i organizuar nga Moska. Nëse pretendimet vërtetohen, ato do të përbënin një tregues të qartë të ndërhyrjes së drejtpërdrejtë të shtetit rus në drejtimin politik të një vendi anëtar të Bashkimit Europian.

Sipas The Telegraph, mesazhet janë dërguar më 22 tetor 2021 nga Marsalek, i cili përdorte pseudonimin “Rupert Ticz”, drejt Orlin Rusevit, kreut të një rrjeti spiunazhi rus në Britaninë e Madhe. Rusev është dënuar më vonë me 10 vjet e tetë muaj burg për spiunazh.

Në komunikimet e zbuluara, Marsalek fliste për një person që kishte punuar më parë për ta, por që më pas ishte bërë objekt i një përndjekjeje nga ekipi i ish-kancelarit. Ai pretendonte se kishin arritur ta rrëzonin Kurz duke sekuestruar telefonin celular të personit që administronte financimet e fshehta të fushatës së tij.

Marsalek i dërgoi Rusevit edhe një artikull për hetimet e korrupsionit kundër Kurz, ku përmendej telefoni i Thomas Schmid, një prej bashkëpunëtorëve më të afërt të ish-kancelarit dhe ish-zyrtar i lartë i Ministrisë austriake të Financave.

Në një tjetër mesazh, Marsalek shkruante se bisedat e tjera të zbuluara në telefon e kishin “vrarë” politikisht kancelarin.

Por si lidhet telefoni i Schmid me rrëzimin e Kurz?

Telefoni i Thomas Schmid ishte sekuestruar nga hetuesit austriakë më 12 nëntor 2019. Policia arriti të rikuperonte një numër të madh komunikimesh, përfshirë mesazhe të fshira, të cilat më vonë u përdorën në disa hetime për korrupsion.

Hetimet lidheshin me emërime politike, reklama qeveritare dhe dyshime për përdorimin e parave publike për qëllime partiake.

Më 6 tetor 2021, prokurorët austriakë kryen kontrolle në Kancelarinë Federale, Ministrinë e Financave dhe selinë e Partisë Popullore Austriake (ÖVP), të drejtuar nga Kurz. Dyshimet përfshinin përdorimin e fondeve publike për të financuar sondazhe dhe mbulim mediatik në favor të politikanëve.

Tri ditë më vonë, më 9 tetor 2021, Kurz njoftoi dorëheqjen si kancelar. Ai i ka mohuar vazhdimisht akuzat për korrupsion. Trembëdhjetë ditë pas dorëheqjes së tij, Marsalek i shkroi Rusevit për operacionin që pretendonte se kishte çuar në rrëzimin e kancelarit.

Sipas dokumenteve të siguruara nga The Telegraph, hetuesit austriakë i kanë interpretuar mesazhet si një pranim nga Marsalek se kishte qenë i përfshirë në sekuestrimin e telefonit që kontribuoi në rënien politike të Kurz.

Megjithatë, dokumentet nuk përmbajnë prova të pavarura se Marsalek e kishte organizuar realisht sekuestrimin e telefonit. Hetuesit nuk kanë përcaktuar gjithashtu nëse personi që Marsalek përmendte si bashkëpunëtor të mëparshëm kishte punuar për kompaninë Wirecard apo për një shërbim rus inteligjence. Hetimi vazhdon.

Kush është Jan Marsalek dhe si u zbuluan mesazhet?

Marsalek është ish-drejtues i kompanisë gjermane Wirecard, e cila u shemb në qershor 2020, pasi në bilancet e saj u zbulua një mungesë prej 1.6 miliardë paundësh. Që prej asaj kohe ai është në arrati, ndërsa kërkohet për mashtrim financiar dhe hetohet për spiunazh në disa vende europiane.

Sipas prokurorëve britanikë, Marsalek kishte punuar për Kremlinin për më shumë se një dekadë. Në kohën kur shkroi mesazhet për Kurz, ai jetonte në Moskë dhe punonte kryesisht për Shërbimin Federal të Sigurisë së Rusisë (FSB).

Komunikimet u zbuluan pas arrestimit të Orlin Rusevit në shkurt 2023, në Great Yarmouth të Britanisë së Madhe. Policia sekuestroi qindra mijëra mesazhe nga telefonat dhe pajisjet elektronike të rrjetit të tij.

Rusev drejtonte një grup shtetasish bullgarë që kryenin aktivitete spiunazhi për Rusinë. Sipas autoriteteve britanike, ai merrte urdhra drejtpërdrejt nga Marsalek.

Rrjeti organizonte operacione mbikëqyrjeje kundër kundërshtarëve të Kremlinit dhe gazetarëve investigativë. Anëtarët e tij kishin diskutuar gjithashtu rrëmbime dhe planifikimin e fushatave të dezinformimit.

Një pjesë e komunikimeve të sekuestruara iu dorëzua autoriteteve austriake, të cilat po hetojnë lidhjet e Marsalekut me ish-shërbimin e inteligjencës së brendshme të Austrisë, BVT.

Disa oficerë të lartë të inteligjencës dhe policisë austriake akuzohen se i kanë dhënë Marsalekut informacione për t'u përdorur nga shteti rus.

Hetimet kanë zbuluar gjithashtu se rrjeti kishte qasje në informacione të ndjeshme të qeverisë austriake.

Në maj 2025, The Telegraph raportoi se tre telefona të zyrtarëve të lartë të Ministrisë së Brendshme austriake kishin përfunduar në Rusi. Pajisjet ishin dëmtuar gjatë një aksidenti me kanoe në vitin 2017 dhe ishin dorëzuar për rikuperimin e të dhënave.

Sipas dokumenteve hetimore, Rusev organizoi marrjen e telefonave në Vjenë dhe dërgimin e tyre në Rusi përmes Stambollit në vitin 2022. Këto pajisje ishin të ndryshme nga telefoni i Thomas Schmid dhe nuk është vendosur ndonjë lidhje mes dy episodeve.

Reagimet në Britani dhe Austri

Zbulimet e gazetës britanike kanë shqetësuar edhe politikanët në Londër.

Ish-kreu i Partisë Konservatore, Sir Iain Duncan Smith, tha se hetimi tregonte se sa e hapur ishte bërë Rusia në veprimet e saj. Sipas tij, Moska beson se vendet perëndimore janë tepër të dobëta për t'iu kundërpërgjigjur.

Deputeti laburist Graeme Downie, anëtar i komisionit parlamentar të mbrojtjes, i cilësoi zbulimet shqetësuese, duke theksuar se qëllimi strategjik i Vladimir Putinit është përçarja e demokracive.

Ndërkohë, eksperti amerikan i sigurisë Robert Clark tha se Vjena mbetet një qendër e rëndësishme për operacionet e inteligjencës ruse. Sipas tij, një pjesë e madhe e personelit diplomatik rus në kryeqytetin austriak, që numëron mbi 500 persona, përbëhet nga operativë të fshehtë të shërbimeve të inteligjencës.

Ed Arnold, ekspert i institutit britanik Royal United Services Institute, tha se shërbimet sekrete ruse synojnë të shkaktojnë kaos dhe destabilizim, por shfrytëzojnë edhe përçarjet politike ekzistuese.

Ai ngriti gjithashtu mundësinë që Marsalek ta ketë ekzagjeruar rolin e tij në rrëzimin e Kurz për të forcuar reputacionin në botën e inteligjencës.

Vetë Sebastian Kurz ka refuzuar të komentojë mesazhet e zbuluara dhe vlerësimet e hetuesve. Megjithatë, burime pranë tij thanë për The Telegraph se ish-kancelari i ka konsideruar gjithmonë akuzat kundër tij si të motivuara politikisht dhe është tronditur kur ka mësuar se ato mund të kenë lidhje me Rusinë.

Edhe Ministria e Brendshme e Austrisë ka refuzuar të komentojë, duke sqaruar se nuk jep informacione për hetimet në vazhdim.


Në përputhje me standarded JTI

Video

SHIKO KANALIN NE YOUTUBE
×