OPINION / Albania would be much different if Sabile Risha had studied to be a tractor driver...

 Kliko këtu për të tjera
Voxpress:

"It's the best time to resign" - Rama talks about leaving as prime minister: Here's when I'll leave

2026-06-16 15:11:34Politikë SHKRUAR NGA REDAKSIA VOX

Prime Minister Edi Rama, during an interview with the Italian media outlet "Vanity Fair", spoke again about the Zvërnec and Sazan projects, considering them vital for our country.

Rama again emphasized that he would be against the project if it negatively impacted the environment, saying that only luxury tourism can save the country and its nature from the destructive impact of mass tourism.

The Prime Minister also focused on the national protests taking place in our country, while not hesitating to accuse Iran of being behind their incitement.

" There is certainly an Iranian-instigated component among the protesters. It is no secret that Albania is under pressure: Tehran has previously attempted to carry out a cyberattack on our security systems years ago. They failed ," he said.

As for leaving the post of Prime Minister, Rama said that he would do so after our country's integration into the European Union.

Prime Minister Rama's full interview with "Vanity Fair":

Prime Minister Rama: The walls of this office are moving

Journalist: In what sense?

Rama: When I first won the election, in 2013, I asked Tony Blair for advice. He replied: “Governing a country is like standing in front of a fresco. You have to keep your distance; if you get too close, you lose the big picture.” The problem is that, often, it is the fresco itself that comes towards you. The walls narrow until you feel like you are in a cell from which you cannot escape.

Journalist: The vital space of the Prime Minister of Albania Edi Rama, for all Edi, 62 years old, on July 4, two meters tall, is squeezed on the one hand by the judiciary, whose corruption investigations have reached his deputy Belinda Balluku; on the other, by the political opposition of Sali Berisha, the leader of the right and former prime minister, who does not miss an opportunity to accuse him of having transformed the country into a "narco-state". Then there are the deadlines that must be respected to adapt to standards, in the hope of EU membership in 2027, the main objective of this fourth mandate of his.

Since May 23, thousands of people have poured into the streets of Tirana to protest against the granting of the island of Sazan and the coast of Vlora to Jared Kushner and Ivanka Trump, who intend to build luxury resorts in untouched areas inhabited by pelicans and flamingos.

Flamingos have become the symbol of a movement, the "flamingo revolution," which continues with slogans like "Albania is not for sale" and which has quickly transformed dissatisfaction with the environmental issue into a broader dissatisfaction with the establishment.

Kundër Ramës në radhë të parë, për dorëheqjen e të cilit kërkohet si brenda vendit ashtu edhe jashtë. Madje edhe senatori amerikan demokrat Bernie Sanders, në një postim, është shprehur kundër përuljes së qeverisë shqiptare përballë “oligarkisë globale”.

I rrethuar nga më shumë se një front, ish-basketbollisti i ekipit kombëtar dhe artisti i shquar, ish-kryetar i bashkisë së Tiranës dhe lider i Partisë Socialiste, ndërton mbrojtjen e tij duke vënë në dyshim pikënisjen.

Kryeministri Rama: Nëse do të ishte e vërtetë që po shesim tokën tonë tek oligarkë të gatshëm ta shkatërrojnë me mega-ndërtime, do të isha i pari që do të ndihesha i neveritur. Por a është e vërtetë?

Gazetarja: Na e thoni ju.

Kryeministri Rama: Është një narrativë e ndërtuar mbi gjysmë të vërteta që, duke kaluar nga goja në gojë, nga postimi në postim, janë shndërruar në një gënjeshtër gjigante.

Le të fillojmë nga gjysmë të vërtetat. Ka dy site: i pari, bregdeti i Vlorës ishte pronë private dhe është shitur te investitorët.

Ka nga ata që thonë se shitja nuk ka qenë e ligjshme dhe se dhëndri i Donald Trump-it, Jared Kushner, tani është nën hetim.

Ish-pronari ishte nën hetim për një çështje tjetër. Tani transaksioni është pezull derisa të sqarohet pronësia e ligjshme e tokave, që në Shqipëri mbetet një çështje delikate që nga rënia e regjimit dhe rishpërndarja e titujve të pronësisë. Sapo të sqarohet pronësia, shuma do t’i paguhet atij që i takon

Gazetarja: Po siti i dytë?

Kryeministri Rama: Është ishulli i Sazanit, i cili i përket shtetit. Dhe nuk ka asnjë synim për ta shitur. Po negociojmë një partneritet. Më pas do të nisin analizat mjedisore për t’u siguruar që natyra të mbrohet.

Gazetarja: Ju akuzoheni se keni ndryshuar ligjin për mbrojtjen e mjedisit pak para se të fillonin negociatat me Kushner-in, pikërisht për t’i hapur rrugën atij.

Kryeministri Rama: Ne e kemi përshtatur legjislacionin tonë me standardet europiane që parashikojnë nivele të ndryshme mbrojtjeje. Ka zona të paprekshme, si delta e lumit Vjosa, dhe zona ku mund të ndërtohet, gjithmonë duke respektuar standardet e BE-së.

Gazetarja: Protestuesit kërkojnë heqje të plotë dorë nga projekti?

Kryeministri Rama: Gjëja kurioze është se ende nuk ka një projekt konkret. Ka një ide, një ëndërr për të cilën po punojnë disa nga arkitektët dhe inxhinierët mjedisorë më të mirë në botë. Po flas për njerëz si Kengo Kuma, Jean Nouvel, Dong Yugan. Kur projekti të jetë gati, do ta bëjmë publik me krenari dhe do të hapim diskutime me ambientalistët.

Gazetarja: Megjithatë mbetet fakti që çdo ndërhyrje do të ndikojë në mjedis më shumë se mungesa e ndërhyrjes.

Kryeministri Rama: Në këtë rast, megjithatë, pakti parashikon që në fund të ketë më shumë zona të gjelbra se sa në fillim. Dyshimet lindin nga supozimi se zhvillimi ekonomik dhe mbrojtja e mjedisit janë domosdoshmërisht armiq. Ky është gabim. Vetëm turizmi luksoz mund ta shpëtojë vendin dhe natyrën e tij nga ndikimi shkatërrues i turizmit masiv. Por shumë nuk do të dëgjojnë sepse janë të fokusuar në gjëra të tjera.

Gazetarja: Në çfarë?

Kryeministri Rama: Te emri i investitorit: Kushner, bashkëshorti i Ivanka Trump. Por kur nisën takimet, presidenti i SHBA-së ishte Biden dhe nuk dihej nëse Donald Trump do të përfundonte në Shtëpinë e Bardhë apo në burg. Mendoj se është gabim të përdoret Shqipëria për të bërë beteja politike të vendeve të tjera.

Gazetarja: Kujt i referoheni?

Kryeministri Rama: Lista është e gjatë. Mes protestuesve ka sigurisht një komponent të nxitur nga Irani. Nuk është sekret që Shqipëria është nën presion: Teherani ka tentuar më parë të kryejë një sulm kibernetik ndaj sistemeve tona të sigurisë vite më parë. Nuk ia dolën. Dhe tani po provojnë sërish duke ndërtuar një narrativë anti-Izrael sipas së cilës ky projekt është një favor për Netanyahun. Çmenduri. Pastaj ka edhe konkurrentë turistikë, të cilët natyrisht kundërshtojnë zhvillimin tonë. Nuk mungojnë as kundërshtarët e mi politikë. Pjesa tjetër janë njerëz të mirë që e besojnë vërtet. Atyre u them: prisni të shihni projektin dhe pastaj gjykoni.

Gazetarja: Ndërkohë ata po i kërkojnë të largohet. A e mendon ndonjëherë këtë?

Kryeministri Rama: Për sa kohë do të ndiej zjarrin e pasionit, do të qëndroj. Nëse Shqipëria do të pranohej vërtet në BE, mbledhja e parë si shtet anëtar do të ishte rasti më i bukur për të dhënë dorëheqjen.

Gazetarja: A jeni ende i gatshëm të hiqni dorë nga e drejta e vetos?

Kryeministri Rama: Absolutisht. Europa duhet të jetë si një tryezë familjare ku ka hierarki. Nuk flas për kategori të ndryshme qytetarie, por BE-ja nuk mund të funksionojë me konsensus të plotë të të gjithëve.

Gazetarja: Sa i leverdis BE-së t’ju pranojë?

Kryeministri Rama: Një studim i fundit i Parlamentit Europian thotë se, në aspekt financiar, ta lësh Ballkanin Perëndimor jashtë është më e kushtueshme sesa t’a fusësh brenda.

Gazetarja: Ka edhe një mundësi politike për t’ia hequr atë zonë ndikimit të Moskës?

Kryeministri Rama: Jo për Shqipërinë, e cila nuk ka pasur marrëdhënie zyrtare me Kremlinin që nga viti 1960: asnjë vizitë shtetërore që atëherë. Tek ne, popullariteti i Putinit nuk kalon 2.7 për qind. E njëjta gjë nuk mund të thuhet për vende si Serbia, që e shohin Rusinë si një aleat të mundshëm.

Gazetarja: Megjithatë ju keni thënë disa herë se me Putinin duhet folur për t’i dhënë fund luftës në Ukrainë.

Kryeministri Rama: Po, do të ishte e udhës të hapet një tryezë negociatash, sepse Rusia është aty dhe do të mbetet. Dhe Europa ka një rol diplomatik, edhe në konflikte shumë të ashpra si ai mes Izraelit dhe Hamasit: ka gjak, por ka edhe dialog.

Gazetarja: Ju keni deklaruar gjithmonë se Shqipëria është mik i Izraelit. Sot si e shihni qeverinë e Netanyahut dhe veprimet e saj në Palestinë? Sipas të dhënave të fundit flitet për mbi 20 mijë fëmijë të vrarë.

Kryeministri Rama: Pas rënies së regjimit, Shqipëria ishte e izoluar, pa aleatë në Lindje apo në Perëndim. Kemi vuajtur shumë dhe tani që kemi marrëdhënie të mira me Izraelin, me vendet e Gjirit, me Turqinë, nuk mund të lejojmë një politikë “barrikadash”. Unë e konsideroj Hamasin të keqen absolute. A jam dakord me gjithçka që bën e djathta izraelite? Jo. A jam në pozitë t’i mbaj moral dikujt? Jo.

Gazetarja: A vlen e njëjta logjikë edhe për qendrat e pranimit të emigrantëve, pavarësisht se ju vetë vini nga një histori emigracioni?

Kryeministri Rama: Mendoj këtë se ne nuk duhet të bëjmë pyetje kur qeveria italiane na kërkon ndihmë, sepse ju nuk keni bërë pyetje kur ne kishim nevojë.

Gazetarja: Me Giorgia Melonin vini nga dy botë ideologjike shumë të largëta.

Kryeministri Rama: Nuk më duket se ajo është trashëgimtare e Mussolinit. Më duket më shumë trashëgimtare e Pentapartitit. Dhe nuk besoj se ideologjitë e ndryshme mund të pengojnë bashkëpunimin.

Gazetarja: A ka pasur një kohë kur ideologjia ishte gjithçka për ju?

Kryeministri Rama: Po ju them vetëm këtë: unë e kam mësuar italishten nga gjyshja ime, që ishte nga Venezia. Pastaj e lashë kur u bëra marksist dhe e konsideroja gjuhën tuaj si gjuhë fashistësh. Më vonë u riktheva, duke kuptuar se nuk mund të isha aq budalla.

Gazetarja:  Për cilën periudhë flasim?

Kryeministri Rama: Adoleshenca ime. Ishte një djalë rebel, jo në kuptimin që ikja nga shtëpia. Ishte rebel në mendje. Nëna ime më thoshte: “Ajo gjuhë do të të çojë në ferr”.

Gazetarja: A kishte të drejtë?

Kryeministri Rama: Për pak më çoi në morg. Gjatë një periudhe para rënies së financave, dikush më bëri një pritë. Kishin fytyrat e mbuluara dhe shufra hekuri në duar. Më lanë në rrugë, pothuaj i vdekur. Ai episod mund të kishte ndryshuar jetën time.

Gazetarja: Domethënë?

Kryeministri Rama: Kisha vendosur të rrija në Paris, ku kisha shkuar me bursë si piktor. Pikturoja, ekspozoja, besoja te filozofët e rinj francezë. Sillesha si një intelektual i angazhuar.

Gazetarja: Pastaj?

Kryeministri Rama: Më vdiq babai, me të cilin isha shumë i lidhur. U ktheva në Shqipëri dhe po atë ditë të funeralit, kryeministri i atëhershëm, Fatos Nano, më ofroi postin e Ministrit të Kulturës. E kisha refuzuar më parë, por atëherë ndihesha fajtor sepse jetoja jashtë vendit. Pranova. Pak më vonë më vjen në shtëpi zëdhënësi i tij dhe më thotë: “Më duhet CV-ja jote”. Mora një copë letër dhe shkrova: “Jam Edi Rama, i lindur më 4 korrik, dhe kjo duhet të mjaftojë”.

Gazetarja: A jeni penduar që jeni kthyer?

Kryeministri Rama: Kur u ktheva në Paris për të marrë gjërat e mia, qava gjatë gjithë rrugës. Pas kësaj kurrë më. Kam pasur momente të vështira, por kam jetuar intensivisht. Jeta ime është si një film. Nuk kam asgjë tjetër për t’i kërkuar Zotit.

Gazetarja: A jeni besimtar?

Prime Minister Rama: I am Catholic, but I do not attend church. I was very close to Pope Francis: he often told me that he prayed for me and for Albania. I was at a meeting with my wife, Linda, and our newborn son, Zaho. Our family is multi-religious: the wife is Muslim, the children from her previous marriages are Orthodox. I asked the Pope: “And what should be done with the latter?” He said: “I will decide for myself.”

Journalist: Do you like Papa Leone too?

Prime Minister Rama: I have only met him once. He is different from his predecessor: much less open and extroverted. However, it seems to me that he has a strong character and good will.

Journalist: Do you think he will be able to put a limit on conflicts?

Prime Minister Rama: I don't believe that stopping wars is part of a Pope's capabilities. His voice serves to show people another "garden" to look at: like culture or art.

Journalist: What space does art have in your life today?

Prime Minister Rama: I draw whenever I can, even in the office.

Journalist: But in front of your desk, however, there are not only your paintings hanging, but a drawing by Zaho, with an inscription: "Dad, I'm proud of you."

Prime Minister Rama: He hasn't known anything better. I'm not the father I would like to be: work doesn't allow me.

Journalist: Are you the man you would like to be?

Prime Minister Rama: People say I win the elections because I don't have a credible opposition. They don't know that the most stubborn opposition is at home. Linda always challenges me to think in a different, more morally correct way. She is an economist and human rights activist. She doesn't make compromises that will keep you awake at night.

Journalist: What are you losing sleep over lately?

Prime Minister Rama: I often lose it because I fail to keep the right distance, as Tony Blair advised me. Sometimes I feel suffocated. Other times I feel lonely. I know that I have loyal people around me, I know that I have my family, but when I have to make certain decisions, I have no one else. Because, no matter what, you are the one who makes those decisions. And you are the one who pays the consequences.


Në përputhje me standarded JTI

Video

SHIKO KANALIN NE YOUTUBE
×